سخن گفتن مىكاستند » .
و در يكى از روايات آمده است كه « الزّور ، در اين آيه يعنى غنى آوازه خواندن طربناك » « 40 » و در حديثى ديگر آمده است كه « مراد از آن مجالس فاسقان است و ( بندگان رحمان ) در مجالس باطل حاضر نمىشوند » و امام باقر و صادق - عليهما السّلام - از عيسى بن مريم - عليه السّلام - روايت كردهاند كه « از مجالس دو خطا پرهيز كنيد » « 41 » در حديث چهارم آمده است كه « آنان وقتى سخن از شرمگاه گويند ، براى حفظ عفّت زبانشان از آن به كنايه نام برند » .
بدين سان دلالت اين آيه وسعت مىيابد تا شامل هر گونه باطلى بشود ، پس آنها شهادت نمىدهند ( يا در مجالس بيهوده حضور نمىيابند ) زيرا دربارهء زندگى انديشيده و دريافتهاند كه زندگى هدفى مقدّس دارد ، و از اين رو به سوى آن هدف كوشيده و رفتهاند ، و خود را از باطل دور نگاهداشتهاند .
«
وَ إِذا مَرُّوا بِاللَّغْوِ مَرُّوا كِراماً
- و چون بر ناپسندى بگذرند به شتاب از آن دورى مىجويند . »
2 - از امور ناپسند دورى مىجويند :
پس لب به سخنى خطايا بىهدف نمىگشايند ، و همچنين در اجتماعات لهو و لعب و سرگرمى و بازى ، و ساز و رقص شركت نمىكنند ، زيرا وقتشان گرانبهاتر از آن است ، و چون مىدانند / 488 كه زندگى فرصتى است تكرار نشدنى ، ناچارند از سالها و روزها و ساعتها و دقيقههاى آن بهره جويند ، و تمام اينها وسيلهء پرهيز آنان مىشود تا به روز پشيمانى بر از دست دادن فرصت عمر افسوس نخورند .
آنان بر ناپسند و لغو كريمانه مىگذرند زيرا درك مىكنند كه خود براستى از پرداختن بدان والاتر و گراميترند ، پس كرامت و شرفشان آنان را به دورى جستن از مجالس لهو و سرگرمى فرا مىخواند .
هامش
( 40 ) - حديث مروى از امام صادق - عليه السّلام - در همان مأخذ ، ص 41 .
( 41 ) - همان مأخذ .