احكام سَفته ، چك و معاملات بانكى
« سفته » يا « فته طلب » ( سند بستانكارى ) سندى است كه به واسطهء آن امضا كننده متعهد مىشود مبلغى را در زمان معين يا هنگام مطالبه ، در وجه شخص معيّن يا به حوالهكرد او و يا در وجه حامل ادا نمايد و آن بر دو قسم است :
اوّل : « سفتهء حقيقى » كه شخص بدهكار در مقابل بدهى خود ، آن را به طلبكار مىدهد .
دوم : « سفتهء دوستانه » كه شخص به ديگرى مىدهد بدون آن كه در مقابل به او بدهكارى داشته باشد .
« مسألهء 2563 » اگر كسى سفتهء حقيقى را از بدهكار بگيرد تا با ديگرى به مبلغى كمتر مبادله كند ، اگر به صورت قرض باشد ، حرام و باطل است و اگر به صورت معامله و خريد و فروش باشد ، جايز است .
« مسألهء 2564 » سفته پول نيست و معامله به خود آن واقع نمىشود بلكه پول ، اسكناس است و معامله با آن واقع مىشود و سفته ، برات و قبض است و چكهاى تضمينى كه در ايران متداول است ، مثل اسكناس ، پول است و خريد و فروش نقدى و بدون مدّت آن به زياد و كم مانعى ندارد .
« مسألهء 2565 » سفتهء دوستانه را - كه صادر كننده به ديگرى مىدهد تا نزد شخص ثالثى تنزيل كند و شخص ثالث در موعد مقرر ، حقّ رجوع به صاحب سفته را كه شخص اوّل است ، داشته باشد - به اين وجه مىتوان تصحيح نمود كه دادنِ سفتهء دوستانه به شخص دوم به اين خاطر است كه با شخص ثالث معامله كند و شخص سوم هم حق