انعطافپذيرى كه از خصلتهاى اصلى امر سياسى است باعث مىشود بگوييم قواعد فقه سياسى كارآمد نباشد ؟ ! به نظر من در جايگاه خودش مىتواند كارآمد باشد . مقصود من اين است كه ما بين امر ثابت و امر متغير بايد پيوند برقرار كنيم ، گريزى از اين نيست يعنى شريعت يك امر ثابت و در برگيرندهء يك اصول ثابت است . اين اصول ثابت شرعى را چگونه مىتوان در زندگى متغير جريان داد و پيوندى بين اين دو برقرار كرد . يكى از مكانيزمها و ساز و كارها همين قواعد فقه سياسى است . اين قواعد آن اصول و ارزشهاى دينى را به زندگى متغير روز مره نزديك كرده است . اين قواعد حد وسط و به همين دليل از سويى نيازمند استنباط بوده و با روش اجتهادى بايد به دست آيند و از سويى هم چون ناظر به سياست و امر سياسى مى باشند تا زمانى كه امر سياسى آن خصوصيت و ويژگيهاى خودش را داشته باشد آن قواعد هم در جايگاه خودش قرار دارند . اگر تغييرى در آن امر سياسى پيدا شد همانند تغيير در موضوع ، حكم هم تغيير پيدا مىكند و قواعد هم بايد قواعد ديگرى بشود . بنابراين به تبع تغيير در زندگى سياسى و موضوعات سياسى اين قواعد هم ممكن است تغيير پيدا بكند و بنابراين همان ساز و كارى كه شما در بحث حكم و موضوع دنبال مىكنيد همان بحث در رابطه با قواعد و موضوعات فقه سياسى هم وجود دارد .
سوال : دو سؤال ديگر از جناب آقاى شريعتى داشتند .
نشست هاى علمى مركز فقهى أئمه أطهار (ع) (فارسى) — صفحة 181
مساهمون: مركز فقه الأئمة الأطهار ( ع )
ص١٨١