مسأله را حل مىكند . امروزه مجمع تشخيص مصلحت نظام بر همين اساس شكل گرفته است .
اما نكته اين است كه بعضى از قواعد ، سياسى نيستند يعنى جنبهء رايج آن ها غير سياسى است .
بحث ما اين است كه از اين قواعدى كه جنبهءرايجش غير سياسى است بايد تلاش شود كه استفادهء سياسى هم بشود . البته از بعضى قواعد نمىشود استفاده سياسى نمود مثل قواعدى كه در رابطه با عبادات است ، اما خيلى از قواعد هستند كه مىشود جنبهء سياسى به آن داد ، ولى ما وارد نكرديم . من دو مورد را در سخنان امام خمينى ( ره ) عرض مىكنم . مثلًا قاعدهءالزام در ارتباط دولت اسلامى با اهل سنت و يا دولت اسلامى با غير مسلمانها شكل مىگيرد ، اما امام يك جملهاى خطاب به شاه فرمود : « ما از طريق همان قاعدهء الزام با ايشان ( شاه ) صحبت مىكنيم . شما اين را قبول داريد ، ملزم هستيد ، قانون شماست ، طبق آن قانون عمل كن . همان قانونى كه خودت گفتى من به آن پايبند هستم به همان قانون عمل كن » اين همان قاعدهء الزام است يعنى استفادهء سياسى از يك قاعدهاى كه ممكن است غير سياسى هم باشد . يا مثلًا جملهء ديگرى از امام بر اساس همين قاعده است كه : « تبليغات بر ضد ما بر خلاف قراردادهاى بينالمللى است ( خطاب به كشورهاى غير مسلمان ) شما قواعد بينالمللى را قبول داريد پس تبليغات عليه ما طبق نظر خودتان اشتباه است » . يا قواعد ديگرى كه مىشود از آنها استفاده
نشست هاى علمى مركز فقهى أئمه أطهار (ع) (فارسى) — صفحة 167
مساهمون: مركز فقه الأئمة الأطهار ( ع )
ص١٦٧