تخطي إلى المحتوى الرئيسي

اصول فقه شيعه (فارسى) — صفحة 127

مساهمون:

ص١٢٧
روايات را ديده‌ايد و حتى در يك مورد آن به لفظ مطلقى كه شرايط تمسك به اطلاق در آن باشد برخورد نكرده‌ايد ؟ اين ادعاى بزرگى است . شايد از يك نفر به صورت عادى محال باشد كه بتواند يك چنين بررسى كاملى را انجام دهد و شايد اگرچند نفر هم جمع شوند نتوانند يك چنين تتبع كاملى در ارتباط با روايات داشته باشند . ثالثاً : ما كه در مقابل شما ادعائى نداريم ولى همين قرآن را ملاحظه مىكنيم . شما مىگوييد : « در ( أقيموا الصلاة ) اطلاق وجود ندارد » ، مىگوييم : قبول داريم ولى در آيهء وضو چرا اطلاق وجود نداشته باشد ؟ آيهء وضو مىفرمايد : ( يا ايّها الّذين آمنوا إذا قُمْتُمْ إلى الصلاة فاغسلوا وجوهكم و أيديكم إلى المرافق و امسحوا برءوسكم و أرجلكم إلى الكعبين ) « 1 » ، اين وضو كه عبارت از غَسْلَتان و مَسْحَتان است و آيه آن را بيان مىكند حال اگر ما در ( فاغسلوا وجوهَكم ) شك كرديم كه آيا غسل الوجه بايد از بالا به پايين باشد يا از پايين به بالا ؟ اگر از روايات قطع نظر كنيم ، چرا نتوانيم به اطلاق ( « فاغسلوا وجوهكم ) تمسك كنيم ؟ مىگوييم : ( فاغسلوا وجوهَكم ) مثل اين است كه شما به فرزند خود مىگوييد : برو لب حوض و صورتت را بشوى . او به هر طريقى دلش خواست صورتش را مىشويد ، از بالا به پايين يا از پايين به بالا يا از وسط . اطلاق آيه نيز به‌همين‌صورت است . هرچه دليل مقيِّد داشته باشيم اخذ مىكنيم ولى اگر دليل مقيِّد نداشته باشيم چه اشكالى دارد كه اين اطلاق را مورد تمسك قرار دهيم ؟ اتفاقاً در مباحث وضو در بسيارى از موارد از آيهء وضو به عنوان دليل استفاده مىشود . آيا وضو از الفاظ عبادات نيست ؟ آيا در قرآن نيست ؟ آيا تمسك به اطلاق در آن جايز نيست ؟ همچنين در آيهء تيمم كه مىفرمايد : ( فتيمّموا صعيداً طيّباً ) « 2 » و بعد هم تيمم را معنا مىكند و مىفرمايد : ( فامسحوا بوجوهكم و أيديكم منه ) « 3 » ماهيت تيمم مسح
هامش
( 1 ) - المائدة : 6 ( 2 ) - المائدة : 6 ( 3 ) - همان .