تخطي إلى المحتوى الرئيسي

هزار و يك كلمه (فارسى) — صفحة 296

مساهمون:

ص٢٩٦
مصراع دوم وصف شمع است . ص 168 ، س 8 ، قوله :
« شرع مقلوب را مكان گوئى * عرش مقلوب را كجا جوئى » .
مقلوب شرع ، عرش است و عرش فوق زمان و مكان است . عرب بام خانه را عرش گويد ، و در هيئت مجسمه به مفاد بعضى از روايات فلك نهم را عرش ، و فلك هشتم را كرسى گويند . جناب شيخ بهائى در اول تشريح الافلاك گويد : « و هذان - يعنى فلك اطلس كه فلك نهم است ، و فلك هشتم - هما العرش و الكرسي بلسان الشرع . . . » اين اطلاق عرش بر بام و بر فلك بدين لحاظ است كه هر يك نمودى از عرش واقعى حقيقىاند . شيخ اكبر طائى در عقلة المستوفز در باب ذكر العرش گويد : « اعلم ان العرش خمسة . . . » ( ط ليدن ، ص 52 ) ، رجوع شود . ص 168 ، س 19 ، قوله :
« عصمت او دليل من نه بس است * علم او جبرئيل من نه بس است » .
دليل من ، و جبرئيل من ، هر دو منادايند ، و منادي حضرت خليل ( عليهما السلام ) . ص 172 ، س 19 ، قوله :
« ديده روح و حروف قرآن را * چشم جسم اين و چشم جان آن را » .
چشم جسم فاعل ديده است ، و چشم جان عطف بر چشم جسم است ؛ و روح و حروف قرآن هر دو مفعول‌به‌اند ، و اين اسم اشاره قريب است كه به حروف قرآن اشاره مىشود . يعنى چشم جسم حروف قرآن را ديده است ، و چشم جان روح قرآن را . ص 173 ، س 6 ، قوله :
« نشد از دور طارم ازرق * عرق او سست تازگيش خلق » .
طارم به فتح را به معنى گنبد است ، و ازرق به معنى كبود است ، و طارم ازرق كنايه از آسمان است چنان كه در اين بيت ستارگان به صوفيان كبودپوش
هزار و يك كلمه (فارسى) — صفحة 296 | حسن حسن زاده آملى