صراط اللّه تويى ميباش بيدار * خودت را بر صراط حق نگهدار
خدا هم بر صراط مستقيم است * صراط ربّ در او سرّى عظيم است
چه حق سبحانه عين صراط است * كلامى نه خلاط و نه وراط است
ط - « و هي الجسر ( الصراط - خ ل ) الممدود بين الجنّة و النار » اين همان پل است كه در وصف او مأثور است كه از مو باريكتر و از شمشير تيزتر است .
واعظى بر منبر مردم را اندرز مىكرد و از اين پل بيم مىداد كه اى مردم پلى بر روى جهنّم كشيده است كه از مو باريكتر و از شمشير تيزتر است ، و همه بايد از اين پل عبور كنند ، هر كس از آن بگذرد وارد بهشت مىشود . يكى از مستمعين گفت : آقا آيا اين پل دستگيره هم دارد ؟ گفت خير . گفت پس همه ما را افتاده ببين .
اى عزيز ! باطن دنيا جهنم است
وَ إِنْ مِنْكُمْ إِلَّا وارِدُها كانَ عَلى رَبِّكَ حَتْماً مَقْضِيًّا ثُمَّ نُنَجِّي الَّذِينَ اتَّقَوْا وَ نَذَرُ الظَّالِمِينَ فِيها جِثِيًّا
. « 1 » به قضاى حتم الهى همه بايد وارد دنيا بشوند . و اين پل كه بر روى جهنم كشيده است صراط مستقيم است كه به لحاظ عقل عملى ، عدالت متوسط بين افراط و تفريط است كه احدّ من السيف يعنى از شمشير تيزتر است . و به لحاظ عقل نظرى در علم توحيد و فروع آن مثلا ادقّ من الشعر يعنى از مو باريكتر است . معصوم درباره ورودش به دنيا فرموده است : جزناها و هي خامدة ، فافهم .
در حديث است كه روزى جناب رسول اللّه - صلّى اللّه عليه و آله - با اصحابش در مسجد نشسته بودند ، ناگهان آوازى سخت شبيه صداى فرو ريختن ديوار و فرود آمدن خرسنگى مثلا شنيدند و هولناك شدند . رسول اللّه فرمود : مدّت هفتاد سال است كه سنگى از بالاى جهنّم رها شده است و اينك به قعر آن رسيده است ، و اين صدا از سقوط آن سنگ به قعر جهنّم بوده است . هنوز رسول اللّه از كلامش فارغ نشده بود كه فرياد و شيون از خانه منافقى برخاست كه هفتاد سال عمر كرد و
هامش
( 1 ) - سورهء مريم ( 19 ) : 72 - 73 .