بدين دستور خودتان را راست و درست به بار بياوريد و به فعليت برسانيد . بدين سوى و بدان سوى نرويد كه بفرموده حضرت امام امير المؤمنين على - عليه السلام - :
اليمين و الشمال مضلّة ، و الوسطى هي الجادّة . حدّ صورت و حقيقت انسان را قرآن نگاه مىدارد كه به صورت انسان محشور مىشود و گرنه از حدّ خود بدر مىرود و در يوم تبلى السرائر با صورت سريرتى زشت خارج از صورت انسانى محشور مىشود كه هر كسى آن دِرَوَد عاقبت كار كه كشت . خلاصه اين كه : قرآن صراط مستقيم است ، و قرآن صورت كتبيه انسان كامل است ، پس انسان صراط مستقيم به هر خير است . كتاب عظيم الشأن ما به نام انسان و قرآن را در بيان اين بند حديث اهميّتى خاص است .
در اين چند كريمه قرآنى درست تدبر كن :
ما مِنْ دَابَّةٍ إِلَّا هُوَ آخِذٌ بِناصِيَتِها إِنَّ رَبِّي عَلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ
. « 1 »
إِنَّكَ لَمِنَ الْمُرْسَلِينَ عَلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ
. « 2 »
الر كِتابٌ أَنْزَلْناهُ إِلَيْكَ لِتُخْرِجَ النَّاسَ مِنَ الظُّلُماتِ إِلَى النُّورِ بِإِذْنِ رَبِّهِمْ إِلى صِراطِ الْعَزِيزِ الْحَمِيدِ
. « 3 »
إِنَّ اللَّهَ هُوَ رَبِّي وَ رَبُّكُمْ فَاعْبُدُوهُ هذا صِراطٌ مُسْتَقِيمٌ
. « 4 »
إِنَّ الَّذِينَ لا يُؤْمِنُونَ بِالْآخِرَةِ عَنِ الصِّراطِ لَناكِبُونَ
. « 5 »
قالَ فَبِما أَغْوَيْتَنِي لَأَقْعُدَنَّ لَهُمْ صِراطَكَ الْمُسْتَقِيمَ
. « 6 » دفتر دل هم زمزمهاى دارد كه :
به بسم اللّه الرحمن الرحيم است * كه عقل اندر صراط مستقيم است
صراط عقل بسم اللّه باشد * كه انسان را همين يك راه باشد
دگر راهى كه پيش آيد به ناگاه * نباشد غير راه نفس گمراه
نمىبينى كه لفظ نور مفرد * به قرآن آمده است اى مرد بخرد
و ليكن لفظ ظلمت هر كجا هست * به جمع آمد كه كثرت را روا هست
كه تا دانى ره حق جز يكى نيست * همان نور است و اندر آن شكى نيست
بلى اين حكم چون آب زلال است * كه بعد از حق فقط راه ضلال است
هامش
( 1 ) - سورهء هود ( 11 ) : 61 .
( 2 ) - سورهء يس ( 36 ) : 4 - 5 .
( 3 ) - سورهء ابراهيم ( 14 ) : 2 - 3 .
( 4 ) - سورهء زخرف ( 43 ) : 65 .
( 5 ) - سورهء مؤمنون ( 23 ) : 74 .
( 6 ) - سورهء اعراف ( 7 ) : 17 .