درس 98 : دو مطلب در پيرامون قبله مدينه
اين درس دنباله درس پيش است و در آن دو مطلب است :
مطلب اول :
اين كه در درس قبل گفته ايم كه دانشمندان رياضى بزرگ قبله مدينه را چنان يافتند كه رسول الله صلى الله عليه و آله و سلم بدون اعمال آلات نجومى و قواعد رياضى و اطلسهاى جغرافيائى يافته است ، در اين باره گوئيم :
علامه بزرگ ابوريحان بيرونى در قانون مسعودى كه مجسطى اسلامى است ، طول مكه را از ساحل اقيانوس غربى به تفصيلى كه از درس چهلم تا درس چهل و هفتم گفته آمد 67 درجه ( سر ) ، و عرض آن را 21 درجه و 20 دقيقه ( ك كا ) ، و طول مدينه را 67 درجه و 30 دقيقه ( ل سر ) ، و عرض آن را 24 درجه ( كد ) آورده است ، كه مكه و مدينه در سطح يك دائره نصف النهار قرار گرفته اند ، و تفاوت كم تر از ربع درجه است .
و نيز علامه ناصرخسرو علوى در سياحتنامه گويد :
« مدينه شهرى است بر كناره صحرائى نهاده و زمين نمناك و شوره دارد ، و آب روان دارد اما اندك ، و خرمايستان است ، و آنجا قبله سوى جنوب افتاده است ، و مسجد رسول الله چندان است كه مسجد الحرام » .
( ص 153 ط طهران 1312 ه . ش )
بيرونى معاصر شيخ رئيس بود ، و مكاتبات علمى در ميانشان رد و بدل