شأن نزول :
ارزش هر كس به عمل است
در « تفسير مجمع البيان » و تفاسير ديگر چنين آمده است :
مسلمانان و اهل كتاب هر كدام بر ديگرى افتخار مىكردند ، اهل كتاب مىگفتند :
پيامبر ما ، قبل از پيامبر شما بوده است ، كتاب ما ، از كتاب شما سابقهدارتر است ، و مسلمانان مىگفتند :
پيامبر ما ، خاتم پيامبران است ، و كتابش ، آخرين و كاملترين كتب آسمانى است ، بنابراين ما بر شما امتياز داريم . « 1 »
و طبق روايت ديگرى يهود مىگفتند : « ما ملت برگزيدهايم ، و آتش دوزخ جز روزهاى معدودى به ما نخواهد رسيد » ( وَ قالُوا لَنْ تَمَسَّنَا النَّارُ الا أَيَّاماً مَعْدُودَةً ) . « 2 »
و مسلمانان مىگفتند : ما بهترين امتها هستيم ؛ زيرا خداوند دربارهء ما گفته است : ( كُنتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ ) . « 3 »
آيهء فوق نازل شد و بر اين ادعاها قلم بطلان كشيد ، و ارزش هر كس را به اعمالش معرفى كرد . « 4 »
* * *
( ( 128 ) ) وَ إِنِ امْرَأَةٌ خافَتْ مِنْ بَعْلِها نُشُوزاً أَوْ إِعْراضاً فَلا جُناحَ عَلَيْهِما أَنْ يُصْلِحا بَيْنَهُما صُلْحاً وَ الصُّلْحُ خَيْرٌ وَ أُحْضِرَتِ الْأَنْفُسُ الشُّحَّ وَ إِنْ تُحْسِنُوا وَتَتَّقُوا فَإِنَّ اللَّهَ كانَ بِما تَعْمَلُونَ خَبيراً
هامش
( 1 ) « مجمع البيان » ، ذيل آيهء مورد بحث ؛ « بحار الانوار » ، ج 9 ، ص 77 و ج 46 ، ص 176 ؛ « تفسير قرطبى » ، ج 5 ، ص 396 ؛ « تفسير ابن كثير » ، ج 1 ، ص 570 و ج 3 ، ص 222 ؛ « درّ المنثور » ، ج 2 ، ص 225 و ج 4 ، ص 349 .
( 2 ) بقره ، آيهء 80 .
( 3 ) آل عمران ، آيهء 110 .
( 4 ) « بحار الانوار » ، ج 46 ، ص 176 ؛ « درّ المنثور » ، ج 2 ، ص 225 ؛ « جامع البيان » ، ج 5 ، ص 392 ؛ « تفسير ابن كثير » ، ج 1 ، ص 570 .