و اگر تصميم گرفتيد كه همسر ديگرى به جاى همسر خود انتخاب كنيد ، و مال فراوانى ( به عنوان مهر ) به او پرداختهايد ، چيزى از آن را پس نگيريد ! آيا براى باز پس گرفتن مهر زنان ، به تهمت و گناه آشكار متوسل مىشويد ؟ !
و چگونه آن را باز پس مىگيريد ، در حالى كه شما با يكديگر تماس و آميزش كامل داشتهايد ؟ ! و ( از اين گذشته ) آنها ( هنگام ازدواج ) از شما پيمان محكمى گرفتهاند !
شأن نزول :
مهريهها را بپردازيد
پيش از اسلام ، رسم بر اين بود : اگر مىخواستند همسر سابق را طلاق گويند و ازدواج جديدى كنند ، براى فرار از پرداخت مهر ، همسر خود را به اعمال منافى عفت متهم مىكردند ، و بر او سخت مىگرفتند ، تا حاضر شود مهر خويش را كه معمولًا قبلًا دريافت مىشد بپردازد ، و طلاق گيرد ، و همان مهر را براى همسر دوم قرار مىدادند .
آيهء فوق به شدت از اين كار زشت جلوگيرى كرده و آن را مورد نكوهش قرار مىدهد . « 1 »
* * * ( 22 ) وَ لاتَنْكِحُوا ما نَكَحَ آباؤُكُمْ مِنَ النِّساءِ إِلَّا ما قَدْ سَلَفَ إِنَّهُ كانَ فاحِشَةً وَ مَقْتاً وَ ساءَ سَبيلًا
با زنانى كه پدران شما با آنها ازدواج كردهاند ، هرگز ازدواج نكنيد ! مگر آنچه در گذشته ( پيش از نزول اين حكم ) انجام شده است ؛ زيرا اين كار ، عملى زشت و تنفرآور و راه نادرستى است .
شأن نزول :
ازدواج با همسر پدر ممنوع
در زمان جاهليت معمول بود هر گاه كسى از دنيا مىرفت و همسر و فرزندانى از
هامش
( 1 ) « تفسير صافى » ، ج 1 ، ص 434 ؛ « تفسير آلوسى » ، ج 4 ، ص 243 ، ذيل آيهء مورد بحث .