2 / 268
شيطان وعده مىدهد بشما تنگدستى را و مىفرمايد به بىحيائى و خدا وعده مىكند بشما آمرزش را از جانب خود و نعمت دادن را و خدا جواد داناست ( 268 )
2 / 269
مىدهد دانش هر كرا خواهد و هر كه داده شد او را دانش پس هر آئينه داده شد نيكوئى بسيار و پندپذير نه مىشوند مگر خداوندان خرد ( 269 )
2 / 270
و آنچه خرج كرديد از خيرات يا لازم كرديد بر خود از نذرى پس هر آئينه خدا مىداند آن را و نيست ستمكاران را هيچ يارىدهنده ( 270 )
شرح
الشَّيْطانُديو سركش يعنى ابليس و در تفسير كبير گويند كه يكى از شياطين انس يا نفس امارهيَعِدُكُمُ الْفَقْرَوعده مىكند شما را فقر و احتياج يعنى مىترساند در وقت انفاق از درويشى و محتاجىوَ يَأْمُرُكُمْ بِالْفَحْشاءِو مىفرمايد شما را به بخل و امساك و منع صدقاتوَ اللَّهُ يَعِدُكُمْو خدا وعده مىدهد شما را بر صدقه دادنمَغْفِرَةًآمرزشىمِنْهُاز خود مر گناهان شما را در عقبىوَ فَضْلًاو افزونى روزى به مكافات خير در دنياوَ اللَّهُ واسِعٌو خدا بسيار فضلست بر منفقانعَلِيمٌدانا باستحقاق ايشان مر سعت فضل و مغفرت رايُؤْتِي الْحِكْمَةَمىدهد خدا حكمت انفاقمَنْ يَشاءُهر كرا مىخواهد تا داند كه چه و به كه مىبايد داد يا دانشى كه ميان القاى رحمانى و وسوسه شيطانى تمييز نمايد تا از وعيد شيطانى نه ترسد و بوعده رحمانى مستظهر باشدوَ مَنْ يُؤْتَ الْحِكْمَةَو هرك را حكمت دادندفَقَدْ أُوتِيَ خَيْراً كَثِيراًپس به درستى كه دادند او را نيكوئى بسيار امام ابو الليث رح فرموده كه حق سبحانه مال و متاع دنيا را اندك خوانده كه قل متاع الدنيا قليل و دانش را به كثرت خير موصوف ساخته كه فقد اوتى خيرا كثيرا پس عالم بايد كه اهل دنيا را ملازمت نكند و داغ خدمت ايشان بر جبين احوال خود نه كشد كه او را خير كثير دادهاند و آنان را متاع قليل و در كلام مرتضى على رض واردست كه شعررضينا قسمة الجبار فينا * لنا علم و للاعداء مالفان المال يفنى عن قريب * و ان العلم باق لا يزالبيتعلم دادند بادريس و به قارون زر و سيم * شد يكى فوق سماك و دگرى تحت سمكوَ ما يَذَّكَّرُو در نيابند و پند نگيرند بدين موعظههاإِلَّا أُولُوا الْأَلْبابِمگر خداوندان عقول صافيهوَ ما أَنْفَقْتُمْو آنچه بيرون كرديد اى مؤمنانمِنْ نَفَقَةٍاز نفقه اندك يا بسيار بسر يا علانيه بطريق فرض يا تطوع از روى ريا يا اخلاص در راه خدا يا غير آنأَوْ نَذَرْتُمْيا بر خود واجب گردانيديدمِنْ نَذْرٍاز نذر معين يا غير معين در طاعت يا معصيتفَإِنَّ اللَّهَ يَعْلَمُهُپس به درستى كه خدا مىداند او را و فراموش نمىكندوَ ما لِلظَّالِمِينَو نيست مر ستمكاران را كه نفقه بريا كنند يا از حرام صدقه كنند و يا نذر به معصيت كنند يا نذرى كه در طاعت كردهاند به وفا نمىرسانندمِنْ أَنْصارٍاز يارى دهندگان در آخرت كه عذاب از ايشان بازدارند .