32 / 4
خدا آنست كه آفريد آسمانها و زمين و آنچه ما بين آنهاست در شش روز باز قرار گرفت بر عرش نيست شما را بجز وى هيچ دوستى و نه شفاعتكننده آيا پندپذير نمىشويد ( 4 )
32 / 5
تدبير مىكند كار را فرودآورده از آسمان بسوى زمين باز بالا مىرود آن كار بسوى خدا در روزى كه هست مقدار آن هزار سال ازان حساب كه مىشماريد ( 5 )
32 / 6
اينست صفت دانندهء نهان و آشكارا غالب مهربان ( 6 )
32 / 7
آنكه به نيكترين وجه ساخت هر چيزىرا كه آفريدش و نو كرد آفرينش آدمى را از گل ( 7 )
32 / 8
باز پيدا كرد نسل او را از خلاصه از آبخوار ( 8 )
شرح
اللَّهُخداوند به حقالَّذِي خَلَقَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَآنست كه بيافريد آسمانها و زمين راوَ ما بَيْنَهُماو آنچه ميان آسمان و زمين استفِي سِتَّةِ أَيَّامٍدر مقدار شش روز از ايام دنياثُمَّ اسْتَوىپس مستولى شد حكم اوعَلَى الْعَرْشِبر عرش كه اعظم مخلوقات است پس به دو بگرويد و از راه او مگذريد كه در دنيا و عقبىما لَكُمْنيست مر شما رامِنْ دُونِهِبجز از وىمِنْ وَلِيٍّهيچ دوستى كه يارى كندوَ لا شَفِيعٍو نه هيچ درخواستكننده كه مددگارى نمايدأَ فَلا تَتَذَكَّرُونَآيا پندپذير نشويد از مواعظ ربّانى و نصائح قرآنىيُدَبِّرُ الْأَمْرَمىسازد كار دنيا يعنى حكم مىكند بدان و مىفرستد ملكى را كه موكل است بر آنمِنَ السَّماءِاز آسمانإِلَى الْأَرْضِبسوى زمين پس ملكى مىآيد و آن كار بجا مىآردثُمَّ يَعْرُجُپس عروج مىكندإِلَيْهِبسوى آسمانفِي يَوْمٍ كانَدر روز كه هستمِقْدارُهُاندازه اوأَلْفَ سَنَةٍهزار سالمِمَّا تَعُدُّونَاز آنچه شمار مىكنيد يعنى فرشته فرومىآيد از آسمان و بالا مىرود در مدتى كه اگر آدمى رود و آيد جز به هزار سال ميسر نشود زيرا كه از آسمان تا زمين پانصدساله راه است پس مقدار نزول و عروج هزار سال بودذلِكَآن خداوند كه تدبير امر مىكندعالِمُ الْغَيْبِ وَ الشَّهادَةِداناى پوشيده و پيدا است يعنى داناى امور دنيا و آخرت است يا بهآنچه بود و باشد و خواهد بودالْعَزِيزُغالب است در تقديرالرَّحِيمُمهربان است بر بندگان در تدبيرالَّذِي أَحْسَنَاو آن كسى است كه نيكو كردكُلَّ شَيْءٍ خَلَقَهُهر چيزى را كه آفريده يعنى بياراست بر وجهه نيكو به مقتضاى حكمت نظمكردنى آنچه در جهان شايد * كرده آنچنانكه مىبايداز تو رونق گرفت كار همه * كه توئى آفريدگار همهنقش زيبا بلوح خاك از تست * دل دانا و جان پاك از تستوَ بَدَأَو آغاز كردخَلْقَ الْإِنْسانِآفريدن آدم ع رامِنْ طِينٍاز گلثُمَّ جَعَلَپس بيافريدنَسْلَهُفرزندان او رامِنْ سُلالَةٍاز خلاصه بيرون آورده از صلبمِنْ ماءٍ مَهِينٍاز آبى ضعيف خوار يعنى نطفه .