72 / 23
ليكن بجا مىآرم خبر رسانيدن از جانب خدا و تبليغ پيغامهاى او هر كه نافرمانبردارى كند خدا را و پيغامبر او را پس هر آئينه او راست آتش دوزخ جاويدان در آنجا هميشه در غفلت خود باشند ( 23 )
72 / 24
تا وقتى كه بينند آنچه وعده داده مىشود ايشان را پس خواهند دانست كيست ناتوانتر باعتبار نصرتدهنده و كمتر از روى شمار اعوان ( 24 )
72 / 25
بگو نمىدانم آيا نزديك است آنچه وعده داده شود شما را يا مقرر كند براى او پروردگار من ميعادى ( 25 )
72 / 26
دانندهء پنهان است پس مطلع نمىسازد بر علم غيب خود هيچيك را ( 26 )
72 / 27
مگر كسى كه پسند كرد او را مراد پيغامبرست پس هر آئينه خدا روان مىكند پيش دست وى و پس پشت وى فرشتگان نگاهبان را ( 27 )
72 / 28
تا بداند خدا كه بتحقيق رسانيدهاند پيغامهاى پروردگار خود را و خدا از هر جهت بگرد آمده است بر آنچه نزديك ايشان است و فرا گرفته است هر چيزىرا از روى شمار ( 28 )
شرح
إِلَّا بَلاغاًليكن مىرسانم بشما رسانيدنى كه كفايت است شما رامِنَ اللَّهِاز نزد خداىوَ رِسالاتِهِمىرسانم پيغامهاى فرستاده وىوَ مَنْ يَعْصِ اللَّهَو هر كه نافرمانى كند خداى را در پرستشوَ رَسُولَهُو فرستاده او را در امر و نهىفَإِنَّ لَهُپس به درستى كه مر او راستنارَ جَهَنَّمَآتش دوزخخالِدِينَ فِيهاجاويدان باشند درانأَبَداًهميشه بىخلاصى از ان و امروز كافران ترا ضعيف و بىيار مىدانند و در تو عاصى مىشوندحَتَّى إِذا رَأَوْاتا وقتى كه ببينندما يُوعَدُونَآنچه وعده داده شدهاند در دنيا مثل واقعه بدر يا در آخرتفَسَيَعْلَمُونَپس زود باشد كه بدانند چون عذاب موعود ببينند كه از گروه مؤمن و كافرمَنْ أَضْعَفُكيست ضعيفترناصِراًاز جهت ياروَ أَقَلُّ عَدَداًو كيست كمتر از روى عدد و معلوم مىشود كه ناصر كه قوىتر است و بيشتر و يار كه ضعيفتر است و كمتر كفار بعد از استماع اين آيت گفتند آيا اين موعود كى خواهد بود آيت آمد كهقُلْبگو آنچه وعده كردهاند راست و درست است ليكن وقت آن بر من مخفى استإِنْ أَدْرِينمىدانمأَ قَرِيبٌآيا نزديكستما تُوعَدُونَآنچه وعده داده شدهايد از عذابأَمْ يَجْعَلُ لَهُ رَبِّييا مقرر كرده است خداى من مر او راأَمَداًزمانى دورعالِمُ الْغَيْبِاوست داننده پوشيدههافَلا يُظْهِرُپس آشكارا نسازد و مطلع نگرداندعَلى غَيْبِهِبر غيبى كه مخصوص است بعلم اوأَحَداًيكى راإِلَّا مَنِ ارْتَضىمگر آن را كه پسنددمِنْ رَسُولٍاز فرستاده خود را بر بعضى از ان اطلاع دهد تا معجزه وى بود مراد ازين رسول محمد است صلى اللّه عليه و سلّمفَإِنَّهُ يَسْلُكُپس به درستى كه در مىآرد خداى يعنى مىسازدمِنْ بَيْنِ يَدَيْهِاز پيش روى آن رسول پسنديده عليه السلاموَ مِنْ خَلْفِهِو از عقب وىرَصَداًنگهبانان از ملائكه كه وى را پاس مىدارندلِيَعْلَمَتا بداند نبىّ موحى اليهأَنْ قَدْ أَبْلَغُواآنكه برسانيدند جبرئيل عليه السلام و ملائكه كه بوقت نزول وحى با وى مىباشندرِسالاتِ رَبِّهِمْفرستادههاى پروردگار خود را بىتغيير و تبديلوَ أَحاطَو فراگرفته است علم خداى و شامل شدهبِما لَدَيْهِمْبهآنچه نزديك رسل و ملائكهوَ أَحْصىو شمرده استكُلَّ شَيْءٍهمه چيزى راعَدَداًاز روى عدد تا آنكه قطرههاى باران و ريگهاى بيابان و امثال آن همه را مىداند مراد كمال علم است بجميع معلومات يعنى هيچ معلومى مطلقا از دائره علم او خارج نيست بيتهر چه دانستنى است در دو جهان * نيست از علم شاملش پنهان .