42 / 46
و نباشد ايشان را كارسازان كه نصرت دهند ايشان را بجز خدا و هر كرا گمراه كند خدا نيست او را هيچ راهى ( 46 )
42 / 47
فرمان قبول كنيد پروردگار خود را پيش از آنكه بيايد روزى كه بازگشت نيست آن را از جانب خدا ، نيست شما را هيچ پناهى آنروز و نيست براى شما هيچ بازخواستكننده ( 47 )
42 / 48
پس اگر روى بگردانند پس نفرستاديم ترا بر ايشان نگهبان نيست بر تو مگر پيغام رسانيدن و هر آئينه ما چون بچشانيم آدمى را از جانب خود رحمتى شادمان شود به آن و اگر برسد به آدميان مصيبتى بسبب آنچه پيش فرستاده است دست ايشان پس آدمى ناسپاسدارنده است ( 48 )
42 / 49
خدا را است پادشاهى آسمانها و زمين مىآفرينند هر چه خواهد عطا مىكند دختران هر كرا خواهد و عطا مىكند پسران هر كرا خواهد ( 49 )
شرح
وَ ما كانَ لَهُمْو نباشد مر اين كافران رامِنْ أَوْلِياءَهيچ دوستان و مدددهندگان كه بوقت عذابيَنْصُرُونَهُمْيارى كنند ايشان رامِنْ دُونِ اللَّهِبجز خداى يعنى كسى نتواند كه عذاب ايشان بردارد غير از خداى و خداى از ايشان عذاب بازنداردوَ مَنْ يُضْلِلِ اللَّهُو هرك را گمراه سازد خداىفَما لَهُ مِنْ سَبِيلٍپس نيست او را راهى به نجات و نجاحاسْتَجِيبُوااجابت كنيدلِرَبِّكُمْمر پروردگار خود را يعنى درپذيريد كه امر كرده از ايمان و توحيدمِنْ قَبْلِ أَنْ يَأْتِيَپيش از آنكه بيايديَوْمٌ لا مَرَدَّ لَهُروز كه بازگردانيدن نيست مر او رامِنَ اللَّهِاز نزد خداى تعالى يعنى بوقوع آن حكم كرده و آن حكم باطل نمىشودما لَكُمْنيست شما رامِنْ مَلْجَإٍهيچ پناهى و گريزگاهىيَوْمَئِذٍآن روزوَ ما لَكُمْو نيست مر شما رامِنْ نَكِيرٍهيچ انكارى در آنچه كرديد يعنى عملهاى خود را منكر نتوانيد شد چه كرام الكاتبين در صحائف نوشته باشند و اعضاء و جوارح شما نيز بر آن گواهى دهندفَإِنْ أَعْرَضُواپس اگر روى بگردانند مشركان از اجابت دعوتفَما أَرْسَلْناكَپس ما نفرستاديم تراعَلَيْهِمْبر ايشانحَفِيظاًنگاهبانى كه از عمل بد ايشان را نگاهدارىإِنْ عَلَيْكَنيست بر توإِلَّا الْبَلاغُمگر رسانيدن احكام و تو رسايندهوَ إِنَّا إِذا أَذَقْنَا الْإِنْسانَو به درستى كه ما چون بچشانيم كافران را يعنى بدهيممِنَّااز نزديك خودرَحْمَةًصحت و تو نگرىفَرِحَ بِهاخوش شود بدان و شادى كندوَ إِنْ تُصِبْهُمْو اگر برسد ايشان راسَيِّئَةٌبدى چون مرض و فقر و محنتبِما قَدَّمَتْ أَيْدِيهِمْبهآنچه پيش فرستاده است دستهاى ايشان از اعمال ناشايستهفَإِنَّ الْإِنْسانَپس به درستى كه انسان يعنى كافركَفُورٌسخت ناسپاس است و ناگرونده و مىشايد كه مراد از انسان جنس مردمان باشد و اغلب ايشان آنانند كه نعمت را فراموش كنند و محنت را بزرگ شمرند امام ابو منصور ماتريدى رح فرموده كه كفران مؤمنان آنست كه ترك شكر كنند -لِلَّهِمر خداى را استمُلْكُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِپادشاهى آسمانها و زمينهايَخْلُقُ ما يَشاءُمىآفريند آنچه مىخواهديَهَبُبخشدلِمَنْ يَشاءُهرك را خواهدإِناثاًدختران بىپسران چون لوط عليه السلاموَ يَهَبُ لِمَنْ يَشاءُو مىبخشد هر كه را اراده كندالذُّكُورَپسران بىدختران چون ابراهيم عليه السلام .