39 / 41
هر آئينه ما فرودآورديم بر تو كتاب را براى مردمان براستى پس هر كه راهياب شد پس نفع او را است و هر كه گمراه شد پس جز اين نيست كه گمراه مىشود به ضرر خود و نيستى بر ايشان نگاهبان ( 41 )
39 / 42
خداى تعالى قبض ارواح مىكند نزديك موت آن و آن روح كه نمرده است قبض آن مىكند نزديك خواب آن پس نگاه مىدارد آن را كه حكم موت كرده است بر وى و مىگذارد آن ديگر را تا وقتى معين هر آئينه درين مقدمه نشانه است براى قومى كه تامل مىكنند ( 42 )
39 / 43
آيا شفاعتكنندگان گرفتهاند بجز خدا بگو ايشان را كه گرفتيد اگر چه نمىتوانستند هيچ كارى و نمىدانستند ( 43 )
شرح
إِنَّا أَنْزَلْنابه درستى كه ما فروفرستاديمعَلَيْكَ الْكِتابَبر تو كتاب را كه قرآن استلِلنَّاسِبراى همه مردمانبِالْحَقِّبسبب بيان حق چه قرآن مناط مصالح معاش و معاد ايشان استفَمَنِ اهْتَدىپس هر كه راه يابد به قرآن يعنى عمل كند بهآنچه درو استفَلِنَفْسِهِپس مر او راست فائده آنوَ مَنْ ضَلَّو هر كه گمراه گردد يعنى از قرآن اعراض نمايدفَإِنَّما يَضِلُّپس جز اين نيست كه گمراه مىشودعَلَيْهابر نفس خود چه و بال آن برو استوَ ما أَنْتَو نيستى توعَلَيْهِمْ بِوَكِيلٍبر ايشان نگاهبان تا نگذارى كه در ضلالت افتند يا وكيل ايشان نيستى در اختيار هدايت بر ضلالت بلكه بر تو نيست بجز بلاغ و بساللَّهُ يَتَوَفَّى الْأَنْفُسَخداى تعالى قبض مىكند نفسها راحِينَ مَوْتِهاهنگام موت ايشانوَ الَّتِي لَمْ تَمُتْو فروميگيرد نفسهاى كه نمرده استفِي مَنامِهادر خواب او امام محى السنة رح در معالم فرموده كه هر آدمى را دو نفس است نفس حيات و نفس تميز اما نفس حيات مفارقت مىكند از وى نزديك مرگ و بزوال او نفس تميز نيز زائل گردد و نفس تميز مفارقت مىنمايد بوقت خواب و بزوال او نفس حيات زوال نمىنمايد - و در احقاف از ابن جبير رح نقل مىكند كه حق سبحانه جمع مىكند ارواح احياء و اموات تا با يكديگر آشنائى را نشان مىدهندفَيُمْسِكُ الَّتِيپس نگاه مىدارد در ان عالم آن نفس را كه قبل ازينقَضى عَلَيْهَا الْمَوْتَقضا كرده است برو مرگ را -وَ يُرْسِلُ الْأُخْرىو مىفرستد ديگر نفوس را كه از ان زندگانى است با بدان ايشانإِلى أَجَلٍ مُسَمًّىتا وقت نامبرده كه اجل ايشان برسد و نزد جمهور مفسران امساك و ارسال مر نفوسى را است كه در خواب قبض كرده باشندإِنَّ فِي ذلِكَبه درستى كه در تو فى نفوس و نگاه داشتن و به ابدان فرستادنلَآياتٍهر آئينه علامتها است بر كمال قدرت و نشانها است براى حشر و بعثلِقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَبراى گروهى كه تفكّر كنند در امر اماتت كه مشابه نوم است و احيا كه مماثل است به يقظه و در توريت مذكور است كه اى فرزند آدم ع چنانچه در خواب مىروى بميرى و چنانچه بيدار مىگردى برانگيخته شوى و كافران درين تامل نمىنمايندأَمِ اتَّخَذُوابلكه فراگرفتهاندمِنْ دُونِ اللَّهِبجز خداى تعالىشُفَعاءَشفيعان كه ايشان را از خداى درخواست كنندقُلْ أَ وَ لَوْ كانُوابگو آيا شفاعت كنند و اگرچه باشند كه به هيچگونهلا يَمْلِكُونَ شَيْئاًمالك نهشوند چيزى را از شفاعت يعنى نتوانندوَ لا يَعْقِلُونَو ندانند پرستندگان خود را يعنى توقع شفاعت مىكنند از جمادات و حال آنكه ايشان از قدرت و علم بىبهرهاند .