39 / 11
بگو هر آئينه فرموده شد مرا كه عبادت كنم خداى را خالص ساخته براى او پرستش ( 11 )
39 / 12
و فرموده شد مرا كه باشم نخستين مسلمانان ( 12 )
39 / 13
بگو هر آئينه من مىترسم اگر نافرمانى پروردگار خود كنم از عذاب روز بزرگ ( 13 )
39 / 14
بگو خدا را عبادت مىكنم خالص ساخته براى او پرستش خود را ( 14 )
39 / 15
پس عبادت كنيد هر كرا خواهيد بجز خدا بگو هر آئينه زيانكاران آنانند كه در زيان دادند خويشتن را و اهل خود را روز قيامت آگاه باش اين مقدمه همان است زيان ظاهر ( 15 )
39 / 16
ايشان را از بالاى ايشان سايبانها باشند از آتش و از زير ايشان نيز مثل سايبانها اين عذاب مىترساند خدا ازان بندگان خود را اى بندگان من بترسيد از من ( 16 )
شرح
قُلْ إِنِّي أُمِرْتُبگو به درستى كه من مأمور شدهامأَنْ أَعْبُدَ اللَّهَآنكه پرستم خداى تعالى رامُخْلِصاً لَهُ الدِّينَپاككننده براى او دين را از شرك يعنى موحد باشم و داعى بتوحيدوَ أُمِرْتُو فرموده شدهاملِأَنْ أَكُونَبهآنكه باشمأَوَّلَ الْمُسْلِمِينَاوّل گردننهادگان ازين امت زيرا كه من پيشرو ايشانم در دنيا و آخرتقُلْبگو اى محمد ديگربارهإِنِّي أَخافُبه درستى كه من مىترسمإِنْ عَصَيْتُ رَبِّياگر عاصى شوم از پروردگار خود و شرك آرم و دين شما گيرمعَذابَ يَوْمٍ عَظِيمٍعذاب روز كه بزرگ است احوال او و بسيار است اهوال اوقُلِ اللَّهَ أَعْبُدُبگو خداى عز و جلّ را پرستش مىكنممُخْلِصاً لَهُدر حالتى كه پاككنندهام براى اودِينِيكيش خود را از شرك و يا خالصسازنده عمل خود را از ريافَاعْبُدُوا ما شِئْتُمْپس بپرستيد شما آنچه مىخواهيدمِنْ دُونِهِبجز خداى عز و جلّ امر تهديدست و تنبيه بر خذلان و حرمان ايشان و به آيت السيف منسوخ است آوردهاند كه مشركان بعد از استماع اين آيت در جواب گفتند كه اى محمد زيان كردى در مخالفت دين پدران خود اين آيت نازل شدقُلْ إِنَّ الْخاسِرِينَبگو به درستى كه زيانكارانالَّذِينَ خَسِرُواآنانند كه زيان كردهاندأَنْفُسَهُمْدر نفسهاى خود كه گمراه شدندوَ أَهْلِيهِمْو در كسان خوديَوْمَ الْقِيامَةِروز قيامت كه از ايشان باز مانند اين عباس رضى اللّه عنه فرموده كه حق سبحانه و تعالى براى هر انسانى منزلى و اهلى در بهشت آفريده پس هر كه فرمان خداى تعالى و رسول او برد او را به بهشت درآرند و منزل و اهل او به دو دهند و هر كه نافرمانى كند او را به دوزخ برند و منزل و اهل او به ديگرى دهند كه مطيع باشند پس كافران روز قيامت زيان دارند در منزل و اهلأَلا ذلِكَبدانيد كه همانستهُوَ الْخُسْرانُ الْمُبِينُآن زيان هويدا كه بر هيچكس از اهل موقف پوشيده نماند كهلَهُمْمر آن زيانكاران راستمِنْ فَوْقِهِمْاز ايشانظُلَلٌ مِنَ النَّارِسايبانها از آتشوَ مِنْ تَحْتِهِمْ ظُلَلٌو از زير ايشان نيز سايبانها است مر جمع ديگر را كه در دركه زيرتر ايشانند و مقررست كه دركه زيرتر از همه منافقان راست و اينجا مراد كافرانند و مراد از ظلل فراش و امهاد است و ذكر ظلل بطريق مزاوجه است در كلامذلِكَآن عذاب كه مذكور شديُخَوِّفُ اللَّهُ بِهِمىترساند خداى عز و جلّ بدانعِبادَهُبندگان خود را تا بپرهيزند از چيزى كه ايشان را بدان مبتلا گرداند چون شرك و معصيتيا عِبادِاى بندگان منفَاتَّقُونِپس بترسيد از من يعنى از متعرض مشويد موجبات خشم مرا آوردهاند كه در زمان جاهليت جمعى به واحدانيت آفريدگار اقرار كردند چون سلمان فارسى و أبو ذر غفارى و زيد بن عمر بن نوفل رض حق تعالى شانه در شان ايشان مىفرمايد .