كريم و چگونه سخى افتاذه است و او [ 44 ] در مالى كى تفرقه آن به حق خذاى تعلق دارد و به راه [ 45 ] رضاى او بايذ صرف شوذ بخيل . پس هركس كى خذاى تعالى او را مالى داذ و ثروتى ارزانى داشت بايذ كى بدان مال صلت رحم كنذ و بخويشان خوذ [ 46 ] خير و منفعت رسانذ و در وجه [ 47 ] ضيافت و مهمانيهاى نيكو مصروف دارذ و فك اسيران [ 48 ] دار الحرب واجب بينذ و بدرويشان و غرامترسيذگان رسانذ كى فايز شذن بذين خصال و بهرهمند گشتن [ 49 ] بذين اوصاف شرف مكارم دنيا و درك فضائل آخرتست [ 50 ] و از فضائل آداب ملوك و خصائل [ 51 ] سير سلاطين بعد از عدل هيچ فضيلت آن شرف ندارذ كى جود و پس از انصاف هيچ خصلت آن مرتبت نيابذ [ 52 ] كى سخا و از شهسوار ميدان جود و پهلوان معركه وجود اسد غالب على بن ابى طالب عليه الصلاة و السلام [ 53 ] پرسيذند كى از عدل و جود كى دو فضيلت شگرفند و دو خصلت خوب كدام پسنديذهترست و مداومت بر كذام خوبتر .
قال : العدل عارض عام و الجود عارض خاص فالعدل اشرفها و اكرمها گفت مثال عدل چون بارا نيست كى جملهء [ 54 ] زمين در سايه عاطفت [ 55 ] خويش گيرذ و فوائد آن على العموم باقطار جهان برسذ و جود [ 56 ] چون پارهء ابر كى [ 57 ] متصاعد شوذ و بر سر يك پاره زمين ايستذ و آن را باران دهذ و ديگرانرا ضايع گذارذ پس عدل شريفتر از جودست از آن جهت كى منفعت او عامست و منفعت جود خاص و اگر كسى فخر نفس خويش در بخل دانذ و مال را محكم دارذ تا از آن فخر اندوزذ آن فخر روز عرض
هامش
[ 44 ] مر : افتاده است اندى كى در انعام بريشان گشاده دارد و راه اكرام مفتوح و او
[ 45 ] مر : بر راه
[ 46 ] مر : يعنى با قارب و خويشان خوذ
[ 47 ] مر : رساند كى الصدقه الى القرابه صدقة وصلة و در وجه
[ 48 ] مر : اسراء
[ 49 ] مر : محتظى گشتن
[ 50 ] مر : عقبى است
[ 51 ] ملى : ملك : خصال
[ 52 ] مر : نيارذ
[ 53 ] مر : كرم الله وجهه
[ 54 ] مر : جملگى
[ 55 ] مر : سايه جناح عاطفت
[ 56 ] مر : و مثال جود
[ 57 ] مر : چون قطعه ابر و پارهء بخار كى