گاه در تزلزل و تقلب « 146 » باشذ و گاه در تمكن و تثبت . آن ملك كى دست انقلاب بدامن ملك او نرسذ و ديذه اضطراب چهرهء مملكت او نبينذ يكيست . مملكت و دولت انرا دهذ كى خواهذ و شهريارى و سلطنت بذانكس ارزانى دارذ كى شايسته بوذ [ 166 ] .
احكام و فرمان او را جز انقياد و مطاوعت « 147 » روى نيست و بر اسرار حكمت او اعتراض و بازخواست [ 167 ] ممكن نه .
بيت
يكى را كى خواهد كنذ شوربخت * يكى بىهنر برنشانذ بتخت
آلت و عدت « 148 » سلطنت و ساز و اهبت « 149 » مملكت همه در دست تست و خزاين و دفاين و قلاع كى استظهار ملوك بذان توانذ بوذ همه در فرمان تو [ 168 ] . دژم خاطر و پراكنده طبع چرائى و تنگدل و پريشان فكرت از براى چيستى . دولت جوانان مغرور تيز باشذ از انك جز [ 169 ] تيغ التى ندارند و جز ستم عدتى نيابند [ 170 ] و آن بر مثال دولت گلست كى روز بازار او هفتهء بيش نپايذ [ 171 ] و بردابرد پاذشاهى او [ 172 ] ماهى بيش نباشذ [ 173 ] و چون طليعه باذ مهرگان بر اطراف جهان تاختن آرذ [ 174 ] از آن دولت اثر نمانذ و از آن مملكت نشان نبوذ [ 175 ] .
شرح
( 146 ) - تقلب : بر وزن تفعل بسيار گرديدن و تصرف در كارها كردن به خواهش خود و گردش ( انندراج ) انقلاب و تحويل و برگشت ( نفيسى )
( 147 ) - مطاوعت : بالضم و فتح واو و عين مهمله . فرمانبردارى كردن
( 148 ) - عدت : بالضم و دال مشدده بر وزن مدت بمعنى تيارى و آمادگى چيزى و ساختوساز كه براى رفع حاجات باشد ( بحر الجواهر )
( 149 ) - اهبت : بضم اول و فتح ثالث - ساز و ساختگى ( انندراج )
هامش
[ 166 ] مر : كى داند
[ 167 ] مر : مقاومت
[ 168 ] مر : در مهر امر تو
[ 169 ] مر : مغرور از آن تيز باشد كى جز
[ 170 ] مر : نشناسند
[ 171 ] مر : نماند
[ 172 ] مر : مملكت او
[ 173 ] مر : اندكى بيش نپايذ
[ 174 ] مر : اطراف عالم طلوع نمايذ
[ 175 ] مر : و از آن مملكت خبر نيايذ