شرائط آن در خوردن و خاستن و نشستن پسنديذه است بنگرم تا در مى خوردن چونست و تا كذام حد ميخورذ و شراب با او چه دستيازى مينمايذ از آن جهت [ 406 ] كى شراب نقاب سكر « 594 » بديذهء عقل فروگذارذ و صهبا حجاب بىخويشتنى بر چهرهء خرذ بندذ [ 407 ] و مى آينهءيست كى صورت افعال مرد چنانك باشذ اگر نيك بوذ و اگر بذ پديذار آرذ [ 408 ] .
بيت
چيست آن گوهر كى از كان دست خمار آورذ * گوهرى كان گوهر مردان پديذار آورذ
اگر درين شيوه نيز مرضى و محمود افتذ و درين دقيقه هم فرهخته « 595 » و چالاك آيذ .
بيت
بگيتى چنان دان كى جفت من اوست * همه آشكار و نهفت من اوست
پس جاريهء « 596 » كى ساقيهء خاص بوذ جگر جام از مى لعل چون دل لاله از غصه عقيق لب خويش پرخون كرد و چهرهء قدح ببهانه باذه از شرم سمن عارض خويش گلگون گردانيذ بادهءى كى باذ صبا ببوى او عروسان اغصانرا « 597 » چنان مست كردى كى آثار تثنى « 598 »
شرح
( 594 ) - سكر : بالضم ، مستى و شراب و آنچه مست گرداند ( آنندراج ) .
( 595 ) - فرهخته : تربيتشده ، ادبيافته ( فرهنگ معين ) .
( 596 ) - جاريه : كنيزك و دختر ( آنندراج ) .
( 597 ) - اغصان : بالفتح ، جمع غصن بالضم ، كه بمعنى شاخ درخت باشد كه بر شاخ ديگر برآيد ( آنندراج ) .
( 598 ) - تثنى : دوتاه كردن . دوتاه شدن ( لغتنامه )
هامش
[ 406 ] - مر : بنگرم تا در مى خوردن بچه حدست و در شراب آشاميدن تا چه پايه از آن جهت
[ 407 ] - مر : كى شراب نقاب بىشرمى بر روى عقل بندد و صهبا حجاب بىخويشتنى بر روى خرد فرود آود -
[ 408 ] - مر : افعال مرد چنانك باشد اگر خوب بود و اگر زشت بنمايد و جوهريست كى گوهر مردم چنانك باشد اگر بد و اگر نيك پديد آرد