خاصّه برگزار مىشود قابل توجّه است . در نزد كليهء فرق تشيّع خاصّه شيعهء اثنا عشرى نهايت ارج ومنزلت اين ماه مقدّس در شب چهارده بپانزدهم ماه كه ماه قمري را درست بدو نيمه تقسيم مىكند قرار گرفته است . في الواقع شب مزبور در سال 225 هجرى معادل 869 ميلادي شب تولّد حضرت امام عصر - عجّل اللّه تعالى فرجه - مىباشد كه والدهء ماجدهاش طبق نظر مورخان شاهزاده خانم مسيحي از روم شرقي بوده است . شاه غايب امام دوازدهم مهدى ومنجى ونجات دهنده شيعيان است وهنگام ظهور خود پردههاى ظلمت را خواهد دريد وعالم را نوراني خواهد ساخت . نزد فرقهء اسماعيليّه شب پانزدهم شعبان خاصّ أهل البيت وليلة القدر خاصّ حضرت رسول أكرم شناخته مىشود با اين تفاوت كه بزعم اسماعيليان هر دو شب مزبور مظهر تجلّى فرد اجلاى مقدّس حضرت فاطمة الزّهرا همان شخصيّت مقدّسى كه در منظرهء ذهني وخلسهآميز ميرداماد مقام شامخ را اشغال فرموده بود مىباشد . از جهت ديگر نيمهء شعبان نشانهء تفكيك نور از ظلمت يعنى روشنائى « تنزيل » از پردهنشينى « تأويل » مىباشد كه مقام نبوّت حضرت رسول از طرفي ومقام ولايت امام از سوى ديگر دو قرينهء آن را تشكيل مىدهند . بنا بر اين تقارن خواب خلسه وانجذاب ميرداماد با شب مقدّس نيمهء شعبان المعظّم فارق وفاصل تنزيل وتأويل ، شريعت وحقيقت دين بسيار جالب توجّه است . الرسالة الخلعية ميوه وثمرهء ايمان وانجذاب ميرداماد مىباشد ومعنى آن از جهات جنبش باطني ومقتضيات وخصوصيّات ديگرى كه آن را بظهور آورده است باز قابل تأمّل است زيرا كه فيلسوف حكيم وعارف بىبديل بوسيلهء ذكر وارد اين معنى گرديده واز بين صفات معظّمه بارى تعالى به أسماء « الغنىّ » والمغنى » متوسّل شده كه هر دو مكمّل يكديگر بوده وشأن ومنزلت خاصّى دارند . اگر دو نام مكمّل فوق را با توجيه وتفسير حكمت ابن سينا بسنجيم ودو وجههء اين أسماء را كه يكى جنبه بىنيازى مطلق بارى وديگرى قدرت عظيم ولا يتناهى بخشندگى الهى را كه از تاريكى محض عدم بعالم امكان ووجود مشخّص ومتعيّن مىسازد در نظر آوريم فلسفهء نظام عالم وحكمت عاليه وجود از دريچهء تفكّر ابن سينا
القبسات — صفحة مقدمه 97
مساهمون: السيد محمد باقر الداماد ( الميرداماد )
صمقدمه ٩٧