ابى جعفر فى النفس و الروح على مذهب الحدس دون التحقيق و لو اقتصر على الاخبار و لم يتماط ذكر معانيها كان اسلم له من الدخول فى باب يضيق عنه سلوكه » 240 .
4 - نظر مرحوم شيخ صدوق درباره صراط آنست كه آن - پل - است و نظر مرحوم مفيد آنست كه صراط همان راه دينى است و از اين جهت ولايت ائمهء اطهار ( ع ) صراط ناميده شده است و اگر در خبر آمد كه صراط باريكتر از مو و تيزتر از شمشير است منظور تشبيه دشوارى صراط قيامت به دشوارى حركت روى چيزىكه از مو باريكتر و از شمشير تيزتر باشد است 241 .
5 - نظر مرحوم صدوق درباره عقبات قيامت آنست كه گردنههاى صعب العبورى است هركدام به نام يكى از فريضههاى الهى و يا امر يا نهى - و نظر مرحوم مفيد آنست كه « العقبات عبارة عن الاعمال و المسائلة عنها و الموافقة عليها و ليس المراد بها جبالا تقطع و انما هى اعمال شبهت بالعقبات الخ » 242 .
خلاصه آنكه اختلافنظر بين اين دو بزرگوار و درنتيجه بين دو طرز تفكر سلف صالح نه آن حدى است كه بتواند با توجيه كوتاه حل شود يا به نزاع لفظى برگردد چه اينكه بررسى مجموع مباحث آن رساله و همچنين نقدى كه مرحوم شيخ طوسى بر نظرات مرحوم سيد مرتضى و مرحوم مفيد دارد بر خردمندان آگاه به مبانى فكرى آنان پوشيده نيست . تنها گروهى كه باهم اختلاف ندارند بلكه همه آنان در اصول و معارف كلى هماهنگ مىباشند انبياء و اولياء الهى هستند « الانبياء اخوة دينهم واحد و امهاتهم شتى » لذا هرپيغمبرى سخنان پيامبر گذشته را تصديق مىنمود
« مُصَدِّقاً لِما بَيْنَ يَدَيْهِ » *
و سرش آنست كه آنها خود صراط مستقيم مىباشند و ويژهگى صراط مستقيم چنانچه قبلا بيان شد آنست كه نه اختلاف را در او راهى است