خداوند سبحان نسبت نداد بلكه خصوص هدايت را به خداوند مستند كرد و سرش آنست كه تبهكاران پيمان تجارى زيانبار بسته و هدايت الهى را با ضلالت شيطانى و نفسانى معامله كردند
« أُولئِكَ الَّذِينَ اشْتَرَوُا الضَّلالَةَ بِالْهُدى فَما رَبِحَتْ تِجارَتُهُمْ »
124 .
16 - اضلالى كه به خداوند سبحان استناد دارد
در طى بحثهاى گذشته روشن شد كه هدايت عام فراگير و گسترده اصلا مقابل ندارد و هيچگونه اضلالى مقابل او نخواهد بود بلكه هرچه در جهان امكان يافت مىشود براساس هدايت تكوينى خداوند متعالى است خواه در دنيا و خواه در آخرت و خواه در عالم ماده و خواه در عالم مجرد .
و نيز روشن شد كه هدايت تشريعى گرچه داراى مقابلى است به نام اضلال تشريعى يعنى قانونگذارى زيانبار و شقاوتمندانه ولى هرگز اضلال تشريعى به ساحت قدس الهى منسوب نخواهد بود كه خداوند دعوت به زشتى كند يا از نيكى نهى نمايد يا قانونى وضع كند كه به حال فرد يا جامعه ، خسارتبار باشد . بلكه اينگونه از قوانين جعلى را جاهليت دانسته و آن را از حريم وحى الهى دور دانسته و در بسيارى از موارد علل و حكم احكام خود را اصلاح جامعه مىداند تنها اضلالى كه به خداوند سبحان استناد دارد اضلال تكوينى است و آن هم نه اضلال ابتدائى و اغواى بدوى بلكه اضلال كيفرى كه ترتب بر ضلالت بدوى و گمراهى خود انسان با اراده و اختيار مىباشد . يعنى هرگاه فردى با داشتن همهء امكانات هدايت از عقل درونى و پيامبر بيرونى عمدا راه انحراف را بر مسير مستقيم ترجيح داده و كتاب الهى را پشتسر نهاد ، خداوند او را بهعنوان كيفر تلخ گرفتار گمراهى مىكند يعنى نورانيت اهتداء و