تخطي إلى المحتوى الرئيسي

يادنامه علامه طباطبائى ( فارسى ) — صفحة 218

مساهمون:

ص٢١٨
از طرفى از نفس مطيع و تسليم ياد مىكند . شما افراد زيادى را سراغ داريد كه به اسلام پاىبند هستند ولى در بعضى مواقع وقتى در مقابل بعضى از دستورات و قوانين شرعى قرار مىگيرند مىگويند خوب بود اينطور نبود . چنين كسانى داراى نفس مطيع و تسليم نيستند . وقتى كسى پىبرد كه دستوردهنده چه‌كسى است و خوب او را شناخت و فهميد كه هم عالم است و هم حكيم در مقابل او بايد تسليم محض باشد . خداوند در قرآن صريحا دستور قصاص را داده و فرموده :
« وَ لَكُمْ فِي الْقِصاصِ حَياةٌ يا أُولِي الْأَلْبابِ »
. حدود را خداوند نشان داده نفس بايد در مقابل آن تسليم محض باشد و بدون چون و چرا آن را بپذيرد :
« فَلا وَ رَبِّكَ لا يُؤْمِنُونَ حَتَّى يُحَكِّمُوكَ فِيما شَجَرَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ لا يَجِدُوا فِي أَنْفُسِهِمْ حَرَجاً مِمَّا قَضَيْتَ وَ يُسَلِّمُوا تَسْلِيماً »
. قسم به پروردگار تو كه اينان ايمان نياوردند تا هنگامى كه در مشاجراتى كه بين آنها رخ مىدهد ، به تو رجوع مىكنند ، و دستورى كه تو مىدهى و آنها اطاعت مىكنند . و در دل و نفس خود به هيچ عنوان از قضاوت تو دلگير نيستند . اين نفسى است كه در مقابل قاضىاى كه رسول اللّه باشد و حكمى كه اللّه صادر كرده است ، تسليم است . دربارهء ثبات نفس و ثبات در همه‌چيز ، قرآن چنين اشاره مىكند :
« وَ مَثَلُ الَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمُ ابْتِغاءَ مَرْضاتِ اللَّهِ وَ تَثْبِيتاً مِنْ أَنْفُسِهِمْ كَمَثَلِ جَنَّةٍ بِرَبْوَةٍ أَصابَها وابِلٌ فَآتَتْ أُكُلَها ضِعْفَيْنِ فَإِنْ لَمْ يُصِبْها وابِلٌ فَطَلٌّ وَ اللَّهُ بِما تَعْمَلُونَ بَصِيرٌ . »
همانطور كه در آيات متعدد نفس و جنبه‌هاى مثبت نفس را بيان مىكند در آيات متعدد ديگر جنبهء منفى نفس را نيز بيان مىنمايد ، نفسى كه در مقابل وسواس شيطانى قرار مىگيرد .
« وَ لَقَدْ خَلَقْنَا الْإِنْسانَ وَ نَعْلَمُ ما تُوَسْوِسُ بِهِ »
. ما انسان را خلق كرديم و از وسوسه‌هائى كه نفس او ايجاد مىكند علم و آگاهى داريم . و يا نفسى كه كار زشت و قبيح را در نظر انسان