فصول الجواهر جواهر و ليست بجواهر
و دخول الصورة الجسمية . . . يجرى نظير الكلام فى النفس .
و دخول صورت جسمى ( و نيز صورت نوعيه مثل نفس ) در تقسيم ( جواهر پنجگانه ) دخول بالعرض و غيرحقيقى است ، زيرا صورت ( در خارج ) ، همان فصل ( در ذهن ) است ، مشروط بر اينكه وقتى صورت است ، بهشرطلا ( از حمل ) باشد .
( صورت ، حمل بر ماده نمىشود ، چه طبيعت ، اول ماده را بهوجود آورده است ، سپس صورت را ، علاوه بر آنكه ماده و قوه ، همان فعل و صورت نيست ، ولى در ذهن ، فصل بر جنس حمل مىشود ، مثل حيوان ، ناطق است ) و فصول جواهر مندرج و داخل در ذيل مقوله جوهر نيستند ، ( چنانكه برهانش در مرحله پنجم ، فصل پنجم گذشت ) ، اگر چه بر آن ( صورت جسميه مثل بعد جوهرى و صورت نوعيه مانند نفس ) ، جوهر ، صدق پيدا مىكند ، ( چه قوام صورت به خودش مىباشد ) ، چنانكه در بحث ماهيت ( مرحله پنجم ، فصل پنجم گذشت ) و نظير ( اين ) كلام در نفس هم جريان دارد .
( صورت جسمى و نفس ، جوهر نيستند به حمل اولى و جوهرند به حمل شايع ) .