راسخين در علم اثبات مىكند منظورش از تأويل ، معنايى است مرادف با لفظ متشابه ، و ما ، در قرآن هيچ جايى تأويل به اين معنا نداريم ، مانند روايتى كه از طرق اهل سنت نقل شده از يكسو مىگويد رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله دعا كرد به ابن عباس ، و عرضه داشت پروردگارا او را فقيه در دين كن ، و علم تأويلش بياموز « 1 » .
و نيز مىگويد ابن عباس خودش در حديثى ديگر گفته : من از راسخين در علمم ، و من تأويل قرآن را مىدانم « 2 » .
و از سوى ديگر روايتى ديگر مىگويد ابن عباس گفت : محكمات عبارت اند از آيات ناسخه و متشابهات عبارتاند از آيات منسوخه « 3 » . كه از مجموع آن دو دسته روايات برمىآيد كه ابن عباس معناى آيات محكمه را تأويل آيات متشابهه مىدانسته است .
اما رواياتى كه طايفه دوم به آن استدلال كردهاند - يعنى رواياتى كه دلالت دارد بر اينكه غير خدا كسى تأويل متشابهات را نمىداند - مانند رواياتى كه مىگويد ابى بن كعب و ابن عباس آيه مورد بحث را به اين صورت قرائت مىكردهاند : « و ما يعلم تأويله الا اللّه و يقول الراسخون فى العلم آمنا به » « 4 » ، و نيز رواياتى كه مىگويد : ابن مسعود آيه را به صورت « و ان تأويله الا عند اللّه و الراسخون فى العلم يقولون آمنا به » قرائت كرده ، هيچيك از اين روايات چيزى را اثبات نمىكند ، بدين دليل كه :
هامش
( 1 ) . صحيح بخارى : 1 / 48 .
( 2 ) . الدر المنثور : 2 / 7 .
( 3 ) . الدر المنثور : 2 / 4 .
( 4 ) . الدر المنثور : 2 / 6 .