گفتار خود به اين معنا اشاره نموده و عرضه مىدارند :
رَبَّنا إِنَّكَ جامِعُ النَّاسِ لِيَوْمٍ لا رَيْبَ فِيهِ إِنَّ اللَّهَ لا يُخْلِفُ الْمِيعادَ .
چرا كتاب خدا مشتمل بر متشابه است ؟ « 1 »
يكى از اعتراضاتى كه بر قرآن كريم وارد كردهاند ، اين است كه قرآن مشتمل است بر آياتى متشابه ، با اينكه شما مسلمين ادعا داريد كه تكاليف خلق تا روز قيامت در قرآن هست ، و نيز مىگوييد : قرآن قول فصل است ، يعنى كلامى است كه حق و باطل را از يكديگر جدا مىسازد ، در حالى كه ما مىبينيم هم مذاهب باطل به آيات آن تمسك مىجويند و هم آن مذهبى كه در واقع حق است ، و اين نيست مگر به خاطر تشابه بعضى از آيات آن ، و اين قابل انكار نيست كه اگر همه آياتش روشن و واضح بود و اين متشابهات را نداشت قطعا غرضى كه از فرستادن قرآن منظور بود ، بهتر و زودتر به دست مىآمد ، و ماده اختلاف و انحرافى نمىماند ، و اگر هم اختلافى مىشد زودتر آن را قطع مىكرد .
بعضى از مفسرين از اين ايراد به وجوهى پاسخ دادهاند ، كه بعضى از آن پاسخها بسيار سست و بىپايه است ، مثل اينكه گفتهاند : وجود متشابهات در قرآن ، باعث مىشود كه مسلمين در به دست آوردن حق و جستجوى آن رنج بيشترى برده ، و در نتيجه اجر بيشترى به دست آورند .
و يا گفتهاند : اگر همه قرآن صريح و روشن بود و مذهب حق را واضح و آشكار معرفى مىكرد ، دارندگان ساير مذاهب - به خاطر تعصبى كه نسبت به
هامش
( 1 ) . ترجمه تفسير الميزان : 3 / 86 .