خصلت مىباشد . و نيز از آن حضرت روايت شده كه فرمود : « صلاة » از ناحيه خدا ، رحمت و از ناحيه ملائكه ، تزكيه و از ناحيه مردم ، دعاست . روايت اوّل صلاة را چيزى غير از رحمت مىداند در حالى كه روايت دوّم آن را رحمت به حساب مىآورد . سپس مىافزايد : منافاتى بين اين دو روايت وجود ندارد زيرا با روايت اوّل ظاهر آيهء : اولئك عليهم صلوات من ربهم و رحمة » موافقت دارد و روايت دوّم با بودن صلاة رحمت خاصّ هماهنگى دارد . « 134 »
برخى اوقات مؤلّف الميزان ما را به ارزش روايت از طريق اسناد آن آگاه مىسازد . بعنوان مثال ، روايتى را از امام باقر ( ع ) از پيامبر اكرم ( ص ) نقل كرده كه مفادّ آن چنين است : « همانا كه خداوند سبحان بر فرشتهاى غضب كرد و بالش را قطع نمود . . . » در سلسلهء سند اين حديث ، مفضل بن صالح قرار دارد .
وى مىگويد : مفضل دروغگو بوده و حديث جعل مىكرده است . علاوه بر اين ، در حديث مطلبى وجود دارد كه مخلّ به عصمت ملائكه است در حالى كه در قرآن نصّ صريح بر عصمت آنان وارد شده است و ساحت مقدّسشان را از هر گناه و اشتباهى مبرّا مىداند . « 135 »
روايتى از امام صادق ( ع ) در توضيح معناى آيه :
« كُتِبَ عَلَيْكُمُ الصِّيامُ كَما كُتِبَ عَلَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ »
وارد شده كه مفاد آن چنين است : « روزهء ماه رمضان تنها بر پيامبران گذشته واجب بود نه بر امّتهايشان و خداوند اين امّت را بر ساير امّتها برترى داد كه روزهء ماه رمضان را هم بر پيامبر و هم بر امّت وى واجب فرمود » .
علّامه مىگويد : اين روايت ضعيف است زيرا « اسماعيل بن محمّد » در سند اين روايت قرار دارد . علاوه بر اين ، ظاهر آيه اين مطلب را نمىرساند كه مراد
هامش
( 134 ) - الميزان : 1 / 384 و اصول كافى : كلينى : 2 / 93 ، كتاب الايمان و الكفر ، باب الصبر ، براى اطلاع مراجعه كنيد :
الميزان : 2 / 228 ، 3 / 214 ، 7 / 15 ، 18 / 333 .
( 135 ) - الميزان : 14 / 69 .