مذكور حاجت نيست . - دقت فرماييد . « 1 »
س 1141 - در خصوص سعادت و شقاوت انسان در عاقبت كار ، گفتار شريف رسول اكرم صلّى اللّه عليه و آله كه فرمودهاند : « كلّ ميسّر لما خلق له - هر كس براى رسيدن به آنچه كه تقدير برايش نوشته ، راه آسان دارد » چه دلالتى دارد ؟
( بحث روايتى )
ج - اينكه رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله فرمود : « كلّ ميسّر لما خلق له » خود دليل بر اين است كه براى عاقبت كار انسان چه سعادت و شقاوت دو وجه هست : يكى وجه ضرورت و قضاى حتمى كه به هيچوجه قابل تغيير نيست . و يكى هم وجه امكان و اختيار كه انسان مىتواند و برايش ميسر است كه با عمل و اكتساب ، خود را به يكى از دو غايت سعادت و شقاوت برساند ، و دعوتهاى الهى هم به خاطر اين وجه است نه وجه اوّل . « 2 »
[ در اينباره نيز رجوع شود به مباحث جبر و تفويض از جمله ذيل آيهء شريفهء
« وَ ما يُضِلُّ بِهِ إِلَّا الْفاسِقِينَ »
( سورهء بقره ، آيهء 26 ) ]
س 1142 - با توجه به جملهء شريفهء « فَمِنْهُمْ شَقِيٌّ وَ سَعِيدٌ »
« 3 » آيا مردم در قيامت تنها منحصر به دو طايفهء شقى و سعيد مىباشند ؟
ج - ظاهر جملهء مذكور اين است كه مردم در قيامت منحصر به اين دو طايفه
هامش
( 1 ) . الميزان ؛ ج 15 ، ص 59 و 60 .
( 2 ) . الميزان ؛ ج 11 ، ص 50 .
( 3 ) . سورهء هود ، آيهء 105 .