باشد ، كه آن ميزانى كه در قيامت اعمال با آن سنجيده مىشود همانا « حق » است ؛ به اين معنا كه هرقدر عمل مشتمل بر حق باشد به همان اندازه اعتبار و ارزش دارد ، و چون اعمال نيك مشتمل بر حق است از اينرو داراى ثقل است .
برعكس عمل بد از آنجايى كه مشتمل بر چيزى از حق نيست و باطل صرف است لذا داراى وزنى نيست ، پس خداى سبحان در قيامت اعمال را با « حق » مىسنجد و وزن هرعملى به مقدار حقى است كه در آن است .
و بعيد نيست قضاوت به حقى هم كه در آيهء
« وَ أَشْرَقَتِ الْأَرْضُ بِنُورِ رَبِّها وَ وُضِعَ الْكِتابُ وَ جِيءَ بِالنَّبِيِّينَ وَ الشُّهَداءِ وَ قُضِيَ بَيْنَهُمْ بِالْحَقِّ وَ هُمْ لا يُظْلَمُونَ ،
و روشن گرديد زمين به نور پروردگارش ، كتاب گذارده شده انبيا و شهدا آورده شده ميان آنان به حق حكم مىشود ، و به آنان ستم نمىشود . » « 1 » است اشاره به همين معنا باشد . و مراد از كتابى كه در آن روز گذارده شده و خداوند از روى آن حكم مىكند همان كتابى است كه در آيهء
« هذا كِتابُنا يَنْطِقُ عَلَيْكُمْ بِالْحَقِّ ،
اين است كتاب ما كه عليه شما به حق گويا مىشود » « 2 » به آن اشاره شده است .
پس كتاب مقدار حقى را كه در عمل است تعيين نموده و ميزان ، مقدار ثقل آن حق را مشخص مىكند .
حق در نماز هركس نماز واقعى و جامع همهء اجزاء و شرايط است ، و حق
هامش
( 1 ) . سورهء زمر ، آيهء 69 .
( 2 ) . سورهء جاثيه ، آيهء 29 .