از عذاب اليم پناهتان دهد » . « 1 »
و چه بسا از بعضى از آيات « 2 » استفاده شود كه نگهدارى از عذاب آتش ، همان مغفرت و جنت باشد ، نه چيز ديگر . « 3 »
س 923 - آيا عذاب قيامت انقطاع مىپذيرد و يا خالد و جاودانه است ؟
( بحث فلسفى )
ج - از جمله مسائلى كه مورد بحث واقع شده و از نظر ادله عقلى و نقلى در آن اختلاف كردهاند مسأله خلود در عذاب است عدهاى معتقدند كه موضوع خلود درباره عدهاى ثابت است و در مقابل بعضى مىگوييد عذاب هميشگى براى هيچكس وجود نخواهد داشت و بالاخره منقطع خواهد گرديد .
ولى آنچه مسلّم است اينكه در قرآن صريحا موضوع خلود درباره عدهاى ذكر شده است مانند :
« وَ ما هُمْ بِخارِجِينَ مِنَ النَّارِ ،
آنان از آتش نخواهند خارج شد » . « 4 » و در رواياتى متعدد كه از طريق اهل بيت عليهم السّلام به ما رسيده اين موضوع تأييد شده بنابراين رواياتى كه از غير طريق اهل بيت درباره انقطاع عذاب نقل شده چون مخالفت كتاب اللّه است از درجه اعتبار ساقط مىباشد . اين از نظر ادله نقلى .
امّا از نظر ادّله عقلى نمىتوانيم جزئيات مطالبى را كه در شرع درباره معاد
هامش
( 1 ) . سورهء احقاف ، آيهء 31 .
( 2 ) . ر . ك : سورهء صف ، آيهء 12 .
( 3 ) . الميزان ؛ ج 3 ، ص 174 .
( 4 ) . سوره بقره ، آيهء 167 ، سورهء مائده ، آيهء 37 .