4 - معاشرتهاى نامناسب و محيطهاى آلوده
معاشرتهاى نامناسب ، دوستان ناباب ، محيطهاى آلوده و فساد وسائل ارتباط جمعى يكى از عوامل ديگر آلودگى به شهوت پرستى است . اغلب انسانهاى ناباب ، دوستان خود را به گناه سوق داده و آنها را غرق گناه مىسازند و راههاى مختلف ارتكاب گناه را به آنها مىآموزند ، به گونهاى كه مىتوان گفت : رايجترين اسباب آلودگى به شهوت پرستى ، معاشرت با انسانهاى گناهكار و آلوده است .
بدآموزى ناشى از وسائل ارتباط جمعى و محيطهاى آلوده نيز از عوامل مهم اين آلودگى است . در اين زمينه در بحثهاى مربوط به امور « زمينه ساز مفاسد اخلاقى » در جلد اوّل به قدر كافى صحبت كرديم و به طور مشروح بيان داشتيم كه معاشرتهاى آلوده ، نه تنها انسان را آلودهء گناه و مفاسد اخلاقى مىكند ، بلكه تا سر حد كفر نيز پيش مىبرد .
قرآن مجيد نيز دربارهء بعضى از دوزخيان مىگويد : « وَ يَومَ يَعَضُّ الظَالِمُ عَلَى يَدَيهِ يَقُولُ يَا لَيْتَنِي اتَّخَذْتُ مَعَ الرَّسولِ سَبيلًا - يَا وَيْلَتى لَيْتَنِى لَمْ اتَّخِذْ فُلاناً خَليلًا - لَقَدْ اضَلَّنِى عَنِ الذِّكْرِ بَعْدَ اذ جَائَني وَ كَانَ الشَّيطانُ لِلْانسَانِ خَذُولًا « 1 » ؛ و به خاطر بياور روزى كه ظالم دست خويش را از شدّت حسرت به دندان مىگزد و مىگويد : اى كاش ! با رسول خدا صلى الله عليه و آله راهى برگزيده بودم . اى واى بر من ! كاش فلان ( شخص گمراه ) را دوست خود انتخاب نكرده بودم ! او مرا از ذكر خدا گمراه ساخت ، بعد از آن كه ( ياد حق ) به سراغ من آمده بود و شيطان هميشه خواركنندهء انسان است . ( او را گمراه مىسازد ، سپس در بيراهه رهايش مىكند . ) »
محيطهاى آلوده ، پدران و مادران فاسد و منحرف ، از ديگر عومل مؤثر آلودگى به شهوت پرستى است كه تأثير مخرّب آنها قابل انكار نيست . به همين دليل ، هنگامى كه بيشتر افراد پاك وارد چنين محيطهايى شوند ، دين و ايمان خود را از دست داده و آلودهء شهوات و مفاسد اخلاقى مىشوند .
چون در جلد اوّل ، در بحث « كليات مسايل اخلاقى » اين امور را به عنوان زمينه سازهاى اخلاقى ، به طور مشروح مورد بحث قرار دادهايم ؛ در اينجا به همين مقدار بسنده مىكنيم .
هامش
( 1 ) - فرقان ، 27 تا 29 .