در سومين آيه باز سخن از تزيين اعمال بد در نظر انسانها است ؛ مىفرمايد : آيا كسى كه عمل بدش براى او تزيين شده و آن را خوب و زيبا مىبيند ( همانند كسى است كه واقعيّتها را همان گونه كه هست مىبيند ) ؛ « افَمَنْ زُيِّنَ لَهُ سُوءُ عَمَلِهِ فَرَآهُ حَسَناً » .
همان گونه كه در تفسير آيهء قبل گفته شد : يكى از عوامل تزيين اعمال سوء ، تكرار و خو گرفتن با آنها است ، كه تدريجاً در برابر اين گونه اعمال بىتفاوت و سپس به آن علاقهمند مىشود ، و كار خوبى مىپندارد و به آن افتخار مىكند .
جالب اين كه هنگامى كه قرآن اين سؤال را مطرح مىكند : « آيا كسى كه زشتى عملش ، در نظرش تزيين شده و آن را زيبا مىبيند . . . » نقطهء مقابل آن را آشكارا ذكر نمىكند ، گويا مىخواهد به شنونده مجال وسيعى بدهد كه امور مختلفى را كه مىتواند نقطهء مقابل آن باشد در نظر خويش مجسّم كند و بيشتر بفهمد ؛ مىخواهد بگويد آيا چنين كسى همانند افراد واقع بين است كه حق را حق و باطل را باطل مىبينند ؟ آيا چنين كسى همانند پاكدلانى است كه هميشه به محاسبهء نفس خويش مشغولند و از خو گرفتن به زشتيها دور مىمانند و . . . ؟ اين نكته نيز قابل ملاحظه است كه در ذيل اين آيه به پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله مىفرمايد : بر حال اينها تأسّف مخور و جان خود را به خطر نيفكن ! خدا هر كس را بخواهد گمراه مىسازد ، و هركس را بخواهد هدايت مىكند ( فَانَّ اللَّهَ يُضِلُّ مَنْ يَشاءُ وَ يَهْدِى مَنْ يَشاءُ فَلا تَذْهَبْ نَفْسُكَ عَلَيْهِمْ حَسَراتٍ انَّ اللَّهَ عَليمٌ بِما يَصْنَعُونَ ) !
در واقع اين يك مجازات الهى است كه دامن كسانى را كه در انجام اعمال زشت ، جسور هستند ، مىگيرد و بايد به چنين سرنوشتى گرفتار شوند .
در تفسير « فى ظلال » آمده است : كسى كه خداوند هدايت و خير او را ( به خاطر نيّت و اعمالش ) مىخواهد ، در قلبش حسّاسيّت و توجّه و حساب خاصّى در برابر اعمال سوء قرار مىدهد ؛ چنين كسى از آزمايش و مجازات الهى ، هرگز خود را در امان نمىبيند ؛ و همچنين از دگرگونى قلب و از خطا و لغزش و نقصان و عجز ؛ به همين دليل ، دائماً حسابگرى مىكند ؛ دائماً از شيطان برحذر است و هميشه در انتظار امدادهاى الهى است ؛
اخلاق در قرآن ( فارسى ) — صفحة 199
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص١٩٩