هستند .
إِنَّ الْأَبْرارَ لَفِي نَعِيمٍ .
اين جمله ، پاداش نيكان و نيكوكاران را بيان مىكند .
عَلَى الْأَرائِكِ يَنْظُرُونَ .
« الأرائك » : تختها . « ينظرون » : چشمان آنان از تماشاى خوشايندترين و زيباترين منظرهها لذّت مىبرد .
تَعْرِفُ فِي وُجُوهِهِمْ نَضْرَةَ النَّعِيمِ ،
گونههايشان نشان مىدهد كه آنان اهل بهشتند . نظير اين سخن خدا در آيهء 38 از سوره عبس بيان شد .
يُسْقَوْنَ مِنْ رَحِيقٍ مَخْتُومٍ * خِتامُهُ مِسْكٌ .
« رحيق » : شراب ناب . ظرفهاى اين شراب را به جاى گل با مشك مهر زدهاند .
وَ فِي ذلِكَ فَلْيَتَنافَسِ الْمُتَنافِسُونَ .
نعمتهاى بهشت ، سزاوار مسابقه و رقابت هستند . چه ، اين نعمتها با ماندگارى خداوند ، ماندگارند ، امّا كالاى بىارزش دنيا از ميان رفتنى مىباشند و هر موجود زندهاى در دنيا ، نابودشدنى است .
وَ مِزاجُهُ مِنْ تَسْنِيمٍ * عَيْناً يَشْرَبُ بِهَا الْمُقَرَّبُونَ .
ضمير « مزاجه » به شراب برمىگردد . اين شراب با آب چشمهاى آميخته است كه نامش تسنيم است . اين چشمه بدينسبب به تسنيم نام نهاده شده است كه آب آن از سمت بالا مىآيد . بنابراين ، آنگونه كه شيخ محمّد عبده مىگويد : نام ، مطابق با مسمّى است . مقرّبون همان نيكانى هستند كه خداوند بهشت را به آنان وعده داده است و هدف از اين آيات ، تشويق به ايمان و كارهاى شايسته مىباشد .
إِنَّ الَّذِينَ أَجْرَمُوا كانُوا مِنَ الَّذِينَ آمَنُوا يَضْحَكُونَ .
خداوند پس از نام بردن از پرهيزكاران ، از گناهكاران نيز ياد كرده است و اينكه آنان در دنيا بر مؤمنان مباهات و برترى طلبى مىكردند و آنان را به باد ريشخند و تمسخر مىگرفتند ، آن هم تنها بدين سبب كه مؤمنان توان مقابله با اين جنايتكاران را نداشتند .
وَ إِذا مَرُّوا بِهِمْ يَتَغامَزُونَ .
گناهكاران با چشم و ابرو به مؤمنان اشاره مىكردند و چنانكه شيوهء انسانهاى پست و اوباش است ، آنان را ريشخند مىنمودند .
وَ إِذَا انْقَلَبُوا إِلى أَهْلِهِمُ انْقَلَبُوا فَكِهِينَ ،
گناهكاران با شادمانى نزد خاندان خود برمىگشتند و از غيب و بدگويى لذّت مىبردند .
وَ إِذا رَأَوْهُمْ قالُوا إِنَّ هؤُلاءِ لَضالُّونَ .
اين چنين ، خيانتكاران به