و ظلمتها آمده ، نمىپذيرد ؟ !
آرى ، دامهاى شيطان كه به صورت دنيا و زرد و سرخ آن در نظرت جلوه نموده ، راه گوش و چشمت را بسته و قلبت را منكوس نموده ، اكنون تفكر كن در آيهء شريفه كه فرمايد :
وَ لَقَدْ ذَرَأْنا لِجَهَنَّمَ كَثِيراً مِنَ الْجِنِّ وَ الْإِنْسِ لَهُمْ قُلُوبٌ لا يَفْقَهُونَ بِها وَ لَهُمْ أَعْيُنٌ لا يُبْصِرُونَ بِها وَ لَهُمْ آذانٌ لا يَسْمَعُونَ بِها أُولئِكَ كَالْأَنْعامِ بَلْ هُمْ أَضَلُّ أُولئِكَ هُمُ الْغافِلُونَ
« 1 » .
ببين علامت كسانى كه براى جهنّم خلق شدهاند و نشانهء جهنّميان ، در تو هست ؟
قلبى كه از نور تدبّر و تفقّه و برگرداندن ظاهر دنيا را به باطن آن محروم باشد ، با گوشت پاره كه دل حيوانى را تشكيل مىدهد ، فرقى ندارد . چشمى كه جز صورت اين عالم را نبيند و از نظر عبرت و حكمت كور باشد ، و گوشى كه جز اصوات اين عالم را نشنود و از مواعظ الهيه منعزل باشد و حِكَم و نصايح را نپذيرد ، با چشم و گوش حيوانات ممتاز نيست . آنهايى كه اين سه خاصيت بزرگ انسانى را ندارند ، حيواناتى و چارپايانى هستند به صورت انسان ، بلكه آنها گمراهترند از حيوان ؛ چه كه انسان با آن نور فطرة اللهى كه با يدِ قدرت حق - جلّ جلاله - مخمّر شده است « 2 » و با آن قرآن و كتابهاى آسمانى و ارشاد و هدايت
هامش
( 1 ) - « و به تحقيق بسيارى از جنّيان و انسانها را براى جهنّم آفريديم ، آنها قلب دارند و نمىفهمند ، چشم دارند و نمىبينند ، گوش دارند و نمىشنوند ، آنان همان چهارپايانند بلكه گمراهترند ، آنان غافلان و بىخبرانند » . ( الأعراف ( 7 ) : 179 )
( 2 ) - ر . ك : ص 78 ، پاورقى شماره 2 .