در وسائل ، از مجالس شيخ طوسى « 1 » - رحمه اللَّه - سند به أبى ذر رساند كه پيغمبر خدا - صلَّى اللَّه عليه و آله - در جمله وصيتهاى به او فرمود : « اى ابو ذر ! گفتار خوب بهتر است از سكوت ، و سكوت بهتر است از گفتار شرّ . اى ابا ذر ! واگذار كلام زيادى را ؛ و بس است تو را از سخن ، آنچه تو را به حاجتت برساند .
اى ابا ذر ! كفايت مىكند در دروغ گوئى مرد ، اين كه هر چه شنيد نقل كند . اى ابا ذر ! همانا هيچ چيز [ بيشتر ] از زبان ، استحقاق زندان طولانى ندارد . اى ابا ذر ! خداوند نزد زبان هر گوينده ايست ، پس از خدا بايد بترسد انسان ، و بايد بداند چه مىگويد » . « 2 »
هامش
( 1 ) - شيخ طوسى - محمد بن حسن بن على ، طوسى مكنى به ابو جعفر معروف به شيخ الطائفه از اكابر علماى اثنى عشريّه و از ثقات و اعيان شيعه مىباشد . او از تلامذهء مرحوم شيخ مفيد و سيد مرتضى علم الهدى بوده است . حضرت ايشان اولين كسى است كه نجف اشرف را مركز علمى دينى كرد . داراى تاليفات قيمه مىباشد كه بعضى از آنها عبارتند از : اصول العقائد ، انيس الوحيد ، التبيان الجامع لعلوم القرآن ، تلخيص الشافى الخلاف ، تهذيب الاحكام ، الاستبصار ، العدة ، مصباح المتهجد و . . . در فضيلت شيخ طوسى همين بس كه دو كتاب از كتب اربعه شيعه ( يعنى كافى - من لا يحضره الفقيه ، تهذيب ، استبصار ) از تاليفات ايشان مىباشد . از سيد بحر العلوم نقل است كه اول مصنفات شيخ كتاب نهايه و آخر آنها مبسوط است . ايشان بيش از سيصد شاگرد مجتهد شيعه داشته كه گفته شده شاگردان عامى مذهب او هم بيشتر از شيعه بوده است . شيخ مورد توقير و تعظيم حكام عباسى بوده و حتى براى او كرسى جهت تدريس اختصاص دادند . وفات شيخ طوسى دوم محرم سال چهار صد و شصت هجرى بوده و در نجف اشرف در منزل خود به خاك سپرده شد . ( ريحانة الادب ، ج 3 ، ص 328 - 325 ) .
( 2 ) - متن اين حديث شريف ، چنين است :
« يا أبا ذَرّ : . . . وَ إمْلاءُ الخَيْرِ خَيْرٌ مِنْ السُّكُوتِ ، وَ السُّكُوتُ خَيْرٌ مِنْ إمْلاءِ الشَّرِّ . يا أبا ذَرّ : اتْرُكْ فُضُولَ الكَلامِ ، وَ حَسْبُكَ مِنَ الْكَلامِ ما تَبْلُغُ بِهِ حاجَتَكَ . يا أبا ذَرّ : كَفى بِالمَرْءِ كِذْباً أنْ يُحَدِّثَ بِكُلِّ ما سَمِعَ . يا أبا ذَرّ : أنَّهُ ما مِنْ شَيءٍ أحَقُّ بِطُولِ السِّجْنِ مِنَ اللِّسانِ . يا أبا ذَرّ : إنَّ اللَّهَ عِنْدَ لِسانِ كُلِّ قائِلٍ ، فَلْيَتَّقِ اللَّهَ امْرُؤٌ ، وَ لْيَعْلَمْ ما يَقُولُ » .
( كتاب الأمالي ، شيخ طوسي ( ره ) ، ص 535 ؛ وسائل الشيعة ، ج 12 ، ص 188 ، باب 118 از أبواب أحكام العشرة ، ح 1 ) .