صبح كردى ( و حالت چگونه است ؟ ) » . عرض كرد : « أصبحت يا رسول اللّه موقنا ؛ صبح كردم اى رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله در حالى كه به مقام يقين رسيدم » . رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله از اين پاسخ صريح او در شگفتى فرورفت و به او فرمود : « إنّ لكلّ يقين حقيقة فما حقيقة يقينك ؟ ؛ هر يقينى نشانهء روشنى دارد ، نشانهء روشن يقين تو چيست ؟ » عرض كرد : اى رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله نشانهء آن ، اين است كه مرا در اندوهى عميق فروبرده و به شبزندهدارى و روزه گرفتن روزها واداشته است و روح من به دنيا و آنچه در آن است بىاعتناست . . .
« كأنّى أنظر إلى اهل الجنّة يتنعّمون فى الجنّة و يتعارفون ، على الأرائك متّكئون ، و كأنّى أنظر إلى أهل النّار و هم فيها معذّبون مصطرخون و كأنّى الآن اسمع زفير النّار يدور فى مسامعى ؛ گويى من اهل بهشت را مىبينم كه در آغوش بهشت متنعماند و باهم در گفتوگوى دوستانهاند و بر تختها تكيه زدهاند و گويى اهل دوزخ را مىبينم كه در آن ، عذاب مىشوند و فرياد مىكشند و گويى الآن ، صداى شعلههاى آتش در گوش من مىپيچد » . پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و إله فرمود : « هذا عبد نوّر اللّه قلبه بالإيمان ؛ اين بندهاى است كه خداوند قلب او را با نور ايمان روشن ساخته است » . سپس فرمود : اين حالت را حفظ كن ، جوان عرضه داشت : دعايى در حق من كنيد كه خداوند شهادت را در ركاب شما براى من فراهم سازد ، پيامبر صلّى اللّه عليه و إله در حق او دعا كرد ، طولى نكشيد كه در يكى از غزوات ، همراه پيامبر صلّى اللّه عليه و إله شركت كرد و در آن غزوه ده نفر شهيد شدند كه دهمين آنها اين جوان بود . « 1 »
داستانهاى فراوانى شبيه آنچه در بالا آمد از پرهيزكارانى كه در طول تاريخ به مقام شهود رسيدهاند نقل شده كه بر گفتار مولا على عليه السّلام تأكيد مىنهد .
در ادامهء اين سخن به پنج وصف ديگر از اوصاف پرهيزكاران پرداخته ، مىفرمايد :
« قلبهاى آنها اندوهگين و مردم از شرّشان در امانند . اندامشان لاغر و نيازهايشان اندك و
هامش
( 1 ) . اين حديث را مرحوم كلينى در باب حقيقة الايمان ( الكافى ، جلد 2 ، صفحهء 52 ) آورده است . مرحوم علامهء مجلسى نيز در بحار الانوار ، جلد 67 ، صفحهء 174 از كتاب محاسن ، اين حديث را نقل كرده است .