بنمايد ، اين انسان هم بايد وقتى در قرآن وارد شد و هر آيهاى را از جلوى چشمش گذراند ، بسيار تأمّل كند كه هر آيهاى گنجى است كه با ديدن و قرائت كردن آن به رويش گشوده مىشود و با تأمّل و بررسى در آن استفاده و مورد بهرهبردارى قرار مىگيرد ، و چه گنجى از اين بهتر كه هم براى دنياى فانى سودمند است هم براى آخرتِ باقى مفيد ، و بواسطه مراعات تفكّر و ادب قرائت ، پيشوايان معصوم عليهمالسّلام از زياد خواندن و با سرعت خواندن آن در مدتهاى كوتاه جلوگيرى مىكردند در روايت آمده كه محمدبن عبدالله به امام صادق ( عليه السلام ) گفت : « من قرآن را در يك شب ختم مىكنم » ، حضرت فرمودند : من خوشم نمىآيد قرآن را در كمتر از يك ماه ختم كنى » . « 1 »
در روايتى ديگر ابن عمرو گفت : پيامبر ( صلى الله عليه وآله ) به من فرمودند : « بخوان يك دور قرآن را در هر ماه » ، گفتم : « بيشتر در خود قدرت مىبينم » ، فرمودند : « در 20 شب بخوان » ، گفتم : « قدرت بيشترى دارم » ، فرمود : « در 10 شب بخوان » ، گفتم : « قدرت بيشترى دارم » ، فرمود : « بخوان در هفت شب و زياد مكن بر اين مقدار ( يعنى در ظرف هفت شب بيشتر از يك دوره قرآن مخوان ) » . « 2 »
اينها همه نشان دهنده توجه اولياء دين به تدبّر در آيات قرآن است و براى جلوگيرى از عدم تفكّر در آيات ، اصحاب را منع مىكردند كه در مدّت كوتاهى ختم قرآن كنند زيرا طبيعى است كه هر چه سرعت قرائت بيشتر باشد ، تعمّق و تدبّر در معانى آن كم مىشود گاهى اين سؤال مطرح مىشود ، كه : چگونه مىتوان بين رواياتى كه مىگويند بسيار قرآن بخوانيد ، و رواياتى كه مىگويند تدبّر و تفكّر كنيد ، جمع كرد ؟ جواب روشن است : اين دو دسته از روايات تضادى با هم ندارد ، زيرا از رواياتى كه ذكر شد
معلوم مىشود كه پيامبر و ائمه عليهمالسّلام برحسب حال كسى كه قرآن
هامش
( 1 ) . كافى ، جلد 2 ، صفحه 617 ؛ ميزان الحكمة ، جلد 8 و صفحه 88 .
( 2 ) . كنز العمال ، خبر 2815 ؛ ميزان الحكمة ، جلد 8 ، صفحه 88 .