او ارزش بيشترى دارد ، و از اين روى مولاى متقيان على ( عليه السلام ) مىفرمايد :
« اولَى الناسِ بالعفوِ اقْدَرُهُم على العُقُوبة » . « 1 »
و اما نحوه دوم صبر ، در قسمت صبر در مصائب ، صبر در برابر بلايائى است كه : انسان قدرت انتقام ندارد ، در اين موارد انسان بايد قدرت يقين به خداوند و مقدّرات الهى را بالا برده ، و با اتكاء به او صبر كند تا فرجى براى او رسد ، صبر در اين موارد صبر صد يقين را لازم دارد ، رسول گرامى اسلام ( صلى الله عليه وآله ) از خداوند مىخواهد :
« اسألك من اليقين مايهون على مصائب الدنيا » :
« از تو يقينى را مىطلبم كه مصائب دنيا را بر من سبك گرداند » . « 2 »
در روايت ديگرى حضرت داود ( عليه السلام ) به فرزندش سلمان فرمود : از علائم متّقى سه چيز است :
1 - حسن توكل در آنچه به آن نمىرسد .
2 - حسن رضا در آنچه به آن مىرسد .
3 - « حسن الصبر فيما فات » : « حُسْن صبر در آنچه از او مفقود مىشود « 3 » » يعنى اگر در حادثهاى عزيزى مثل فرزند و يا مالى از اموال را از دست داده ، و صبر كرده ، و جزع و فزع را به خود راه نداد ، اين نشانگر وجود شىء گرانبهائى به نام تقوى در درون او است .
2 - صبر بر طاعت و عبادت - عبادتهاى سنگين را با خلوص نيّت انجام دادن و در اين راه استقامت كردن كار كمى نيست ، نيمههاى شب در زمستانى ، يخ را شكستن و وضو گرفتن و به درگاه الهى روى آوردن و پيشانى پر غرور را به خاك مذلّت درگاه او سائيدن بى صبر و استقامت ميسّر نيست ، تداوم در عبادت و از كوره در نرفتن و احساس خستگى نكردن بى
بردبارى ميسور نيست ، قبل از عبادت نيت
هامش
( 1 ) . نهجالبلاغه ، كلمات قصار 49 فيضالاسلام و 52 صبحى صالح .
( 2 ) . جامع السعادات ، جلد 3 ، صفحه 297 .
( 3 ) . جامع السعادات ، جلد 3 صفحه 297 .