ناپايدار محل خود را به زودى ترك مىگويند ، اين كلمه به معناى ناپايدار نيز به كار مىرود ، و « وديعه » را از اين نظر « وديعه » مىگويند كه بايد محل خود را ترك گويد و به دست صاحب اصلى باز گردد .
و يا از آنجا كه امور ناپايدار رها مىشوند ، و به حالت اول باز مىگردند ، به هر امر ناپايدار ، « مُسْتَوْدَع » گفته مىشود ؛ « وديعه » را نيز به خاطر اين كه سرانجام بايد محل خود را رها كند ، و به صاحب اصلى باز گردد « وديعه » گفتهاند . « 1 »
[ مسجور : ]
« وَ الْبَحْرِ الْمَسْجُورِ »
براى « مسجور » از مادّهء « سَجْر » دو معنا در لغت ذكر شده : يكى « برافروخته » و ديگرى « مملوّ » . « راغب » در « مفردات » مىگويد :
« سجر » ( بر وزن فجر ) به معناى شلعهور ساختن آتش است . « 2 »
[ مُسَحَّر : ]
« أَنْتَ مِنَ الْمُسَحَّرِينَ »
« مُسَحَّر » از مادّهء « سحر » به معناى كسى است كه مسحور شده باشد . آنها معتقد بودند كه ساحران گاه از طريق سحر ، عقل و هوش افراد را از كار مىاندازند ، اين سخن را نه تنها به حضرت صالح عليه السلام گفتند كه به گروهى ديگر از پيامبران نيز اين تهمت را وارد ساختند ، حتى به پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله ، چنان كه در آيهء 8 سورهء « فرقان » مىخوانيم :
إِنْ تَتَّبِعُونَ إِلَّا رَجُلًا مَسْحُوراً : « ستمگران گفتند : شما تنها از مردى پيروى مىكنيد كه بر اثر مسحور شدن ، عقل خود را از دست داده است » ! « 3 »
[ مَسحُور : ]
در بيان معناى « مَسْحُور » مفسران دو تفسير گفتهاند : بعضى آن را به معناى « ساحر » دانستهاند به شهادت آيات ديگر قرآن كه مىگويد : فرعون و فرعونيان همه جا او را متهم به ساحر بودن كردند . و آمدن اسم مفعول به معناى فاعل در لغت عرب شبيه و نظير دارد مانند « مَشْئُوم » به معناى « شائم » كسى كه مايهء بدبختى است ، و « ميمون » به معناى « يامن » كسى كه مايهء خوشبختى است .
ولى جمعى ديگر از مفسران « مَسْحُور » را به همان معناى مفعولى واگذاشتهاند ، به معناى كسى كه سحر در او اثر گذاشته ، چنان كه از آيهء 39 « ذاريات » استفاده مىشود كه هم نسبت سحر به او دادند و هم جنون .
به هر حال اين روش هميشگى مستكبران است كه مردان الهى را به خاطر نوآوريها ،
هامش
( 1 ) . انعام ، آيهء 98 ( ج 5 ، ص 456 ) ؛ هود ، آيهء 6 ( ج 9 ، ص 32 )
( 2 ) . طور ، آيهء 6 ( ج 22 ، ص 425 )
( 3 ) . شعراء ، آيهء 153 ( ج 15 ، ص 337 )