تخطي إلى المحتوى الرئيسي

لغات در تفسير نمونه ( فارسى ) — صفحة 140

مساهمون:

ص١٤٠
ولى در بعضى از روايات چنين استعمالى آمده است . « 1 »

[ تُكِنُّ : ]

« مَا تُكِنُّ صُدُورُهُمْ » « تُكِنُّ » از مادّهء « كِنّ » ( بر وزن جنّ ) به چيزى گفته مىشود كه اشياء را در آن محفوظ و مستور مىدارند و منظور ، رازها ، انديشه‌ها و توطئه‌هايى است كه كفار در دل پنهان مىداشتند . « 2 »

[ تلاوت : ]

« راغب » در كتاب « مفردات » ، در ذيل مادّهء « تلاوت » مىگويد : مراد از « يَتْلُونَهُ حَقَّ تِلاوَتِهِ » اين است كه با علم و عمل از آيات قرآن ، پيروى مىكنند يعنى « تلاوت » مفهومى بالاتر از مفهوم « قرائت » دارد و با يك نوع تدبر و تفكر و عمل همراه است . « 3 »

[ تَلَظّى : ]

« فَأَنْذَرْتُكُمْ نَاراً تَلَظّى » « تَلَظّى » از مادّهء « لظى » ( بر وزن قضا ) به معناى شعلهء خالص است . و مىدانيم كه شعله‌هاى خالص و خالى از هر گونه دود ، گرما و حرارت بيشترى دارد ، و گاه واژهء « لظى » به خود جهنم نيز اطلاق شده است . « تَلَظَّى » در اصل « تَتَلَظَّى » بوده ، كه يكى از دو « تا » براى تخفيف افتاده است . « 4 »

[ تِلْقاءَ : ]

« تِلْقآءَ أَصْحابِ النَّارِ » « تِلْقاءَ » در اصل - به گفتهء بعضى از مفسران و اهل ادب - مصدر يا اسم است و به معناى مقابله مىآيد ، ولى بعداً به معناى ظرف مكان به كار رفته ، يعنى مكان مقابله و جهت رو به رو . و در سورهء « يونس » و مانند آن به معناى ناحيه و نزد ، مىآيد ؛ يعنى : من از ناحيه و از نزد خودم نمىتوانم آن را تغيير دهم . « 5 »

[ تَلْقَفُ : ]

« فَإِذا هِيَ تَلْقَفُ » « تَلْقَفُ » از مادّهء « لقف » ( بر وزن وقف ) به معناى بلعيدن و برگرفتن چيزى با قدرت و سرعت است ، خواه به وسيلهء دهان و دندان باشد ، يا به وسيلهء دست ، ولى در پاره‌اى از موارد به معناى بلعيدن نيز آمده است ، در آيهء مورد بحث ، نيز ظاهراً به همين معناست . و در فارسى از آن به « ربودن » تعبير مىشود و در سورهء « شعراء » منظور گرفتن با دهان است . « 6 »

[ تُلَقَّى : ]

« وَ إِنَّكَ لَتُلَقَّى الْقُرْآنَ » « تُلَقَّى » مضارع مجهول از باب « تفعيل »
هامش
( 1 ) . تكاثر ، آيهء 1 ( ج 27 ، ص 301 ) ( 2 ) . نمل ، آيهء 74 ( ج 15 ، ص 564 ) ( 3 ) . اعراف ، فضيلت سوره ( ج 6 ، ص 100 ) ( 4 ) . ليل ، آيهء 14 ( ج 27 ، ص 97 ) ( 5 ) . اعراف ، آيهء 47 ( ج 6 ، ص 228 ) ؛ يونس ، آيهء 15 ( ج 8 ، ص 307 ) ( 6 ) . اعراف ، آيهء 117 ( ج 6 ، ص 351 ) ؛ طه ، آيهء 69 ( ج 13 ، ص 265 ) ؛ شعراء ، آيهء 45 ( ج 15 ، ص 252 )