بلى ، بايد اجتناب از يكى بشود تا يقين به استعمال نجس يا حرام نشود ، مگر در موردى كه نص رسيده باشد يا اجماع منعقد شده باشد كه بايد اجتناب از همه بشود ، مثل دو ظرف آب كه يكى نجس و ديگرى پاك باشد و دو جامه كه يكى نجس و ديگرى پاك باشد و به يكديگر مشتبه شوند ، كه در اين صورت شكى نيست كه بايد اجتناب از هر دو شود . و در ساير مواضع ، حكم به نحوى است كه بيان شد ، و اگر چه مخالف مشهور باشد .
و مخفى نيست كه در هر جا كه از متعدد اجتناب لازم باشد به جهت اشتباه ، همين اجتناب [ را ] در آن چه مشروط به طهارت است ، بايد كرد . مثل اين كه اگر آب باشد ، از آن وضو نبايد ساخت و غسل نبايد كرد و اگر خاك باشد ، تيمم به آن نبايد كرد ( و اگر جامه باشد ، در آن نماز نبايد كرد ) « 1 » . و در غير اين ، اجتناب لازم نيست ؛ زيرا كه به منزلهء نجس در جميع احكام نيست . پس مىتوان به رطوبت با آن ملاقات نمود و اگر ملاقات شود ، ملاقى آن نجس نمىشود بنابر اقوى .
مسألهء چهارم :
دو خون است كه از آن عفو شده ، يعنى شارع اذن داده كه با آن نماز شود هرگاه در جامه يا بدن باشد :
يكى ، خون جراحتها ، مانند دمل و زخم و امثال آن ؛ خواه هميشه بيايد يا بعضى از اوقات بيايد و بعضى اوقات منقطع شود و خواه ازالهء آن دشوار باشد يا نه . و تا آن جراحت بالكليه به نشود ، خونى كه از آن مىآيد معفو است و تبديل كردن جامه و بستن موضع به نحوى كه مانع از بيرون آمدن خون باشد ، واجب نيست . و همچنين كم نمودن آن خون نيز واجب نيست .
و سنّت است كه صاحب جراحت هر روز يك نوبت جامهء خود را بشويد . و هرگاه خون جراحت با نجاستى ديگر ملاقات كند ، باقى بر عفو خواهد بود و ازالهء آن لازم نخواهد بود . و هرگاه از موضع ضرورت كه محل جراحت است تعدّى كند و به جايى
هامش
( 1 ) . در نسخهء « الف » موجود نيست .