و همچنين اصح آن است كه اگر جمعى نماز را به جماعت گذارده باشند ، از براى ايشان جايز نيست كه نوبت دوم در جماعت ديگر همان نماز را اعاده كنند ؛ خواه پيش نماز هر دو جماعت ، يك شخص باشد يا دو شخص .
و از آن چه ما اختيار كرديم معلوم مىشود كه بيش از يك نوبت اعاده جايز نيست ؛ زيرا كه جواز اعاده ، مخصوص است به كسى كه ابتدا نماز را به انفراد گذارده باشد و اگر به جماعت گذارده باشد ، اعاده جايز نيست . پس هرگاه كسى منفرد نماز گذارده باشد و بعد از آن به جماعت به طريق امامت يا مأموميّت اعاده كند ، چون جماعت متحقق شده ، اعاده به جماعت ديگر به هيچ طريق جايز نيست .
و كسى كه اعاده را جايز مىداند از براى كسى كه نماز به جماعت گذارده باشد ، بايد در نزد او جايز باشد كه امام چندين بار نماز را اعاده كند ، هر نوبت از براى جمعى كه حاضر شوند . و در نيّت نماز اعاده ، بايد قصد سنّت بشود .
مسألهء نهم : اگر كسى در ابتداى نماز جماعت حاضر نباشد
و در اثناى نماز در وقتى برسد كه امام ، بعضى از ركعات را به جا آورده باشد ، در اين صورت اقتدا مىكند و آن چه باقى مانده است [ را ] در مىيابد و آن را اول نماز خود حساب مىكند ( و بعد از فارغ شدن امام ، باقيماندهء نماز خود را به انفراد تمام مىكند . پس اگر در دو ركعت آخر به امام ملحق شود ، آن دو ركعت آخر را دو ركعت اول خود حساب مىكند . ) « 1 » و بعد از فارغ شدن امام دو ركعت باقىماندهء خود را به جا مىآورد .
و سابقا مذكور شد كه كسى كه در دو ركعت آخر امام ملحق شود ، در اين دو ركعت كه دو ركعت اول او است لازم است حمد را بخواند ، اگر امام حمد قرائت نكند و اگر امام در اين دو ركعت قرائت حمد كند ، بر مأموم قرائت واجب نيست ؛ و اگر چه احوط آن است كه حمد را بخواند « 2 » ، بلكه اگر ميسّر باشد ، سوره را نيز بخواند . و در دو ركعت آخر خود كه بعد از مفارقت از امام به جا مىآورد ، مخيّر است
هامش
( 1 ) . در نسخهء « الف » موجود نيست .
( 2 ) . مذكور شد كه اگر امام قرائت هم كند اظهر آن است كه مأموم باز قرائت كند . ( احمد )