مقصد [ پنجم ] در بيان واجبات نماز كه حقيقت نماز عبارت از آن است
بدان كه در نماز ، هشت امر واجب است كه بعضى از آن ، ركن است كه زيادتى و ترك آن عمدا و سهوا باعث بطلان نماز است و بعضى غير ركناند كه زيادتى و ترك آن ، عمدا باعث بطلان نماز است نه سهوا ، به تفصيلى كه مذكور خواهد شد . و اين هشت امر اصول واجبات نماز است و هر يك مشتمل بر واجبات و مستحباتى چند است ؛ به نحوى كه مذكور خواهد شد .
و اين هشت امر عبارت است از : قيام ( يعنى ايستادن ) و نيّت و تكبيرة الاحرام و قرائت و ركوع و سجود و تشهّد و تسليم . و ما اين هشت امر را با آن چه متعلّق به آن است از شرايط و احكام ، بيان مىكنيم . لهذا مىگوييم :
اول واجبات نماز ، قيام است كه ايستادن باشد
و بيان آن چه متعلّق به آن است در دو فصل ذكر مىشود :
فصل اول : در احكامى كه متعلّق به آن است
و در آن چند مسأله است :
مسألهء اول : بدان كه - بنابر تحقيق - قيام ، تابع فعلى است كه در وقت قيام كرده مىشود ؛ پس قيام در نيّت و تكبيرة الاحرام ركن است كه اگر عمدا يا سهوا ترك شود ، نماز باطل مىشود . و قيام در قرائت حمد و سوره ، واجب غير ركن است كه اگر عمدا ترك شود ، نماز باطل مىشود و اگر سهوا ترك شود ، نماز باطل نمىشود . پس اگر كسى قرائت مجموع حمد و سوره يا قرائت بعضى را فراموش كند ، نماز او صحيح است ؛ با