فصل اوّل : در بيان صفات ثبوتيّه
در صفات كماليّه كه آن را صفات ثبوتيّه هم مىگويند . يعنى : صفاتى كه بايد از براى خدا اثبات نمود و اعتقاد كرد كه خداى تعالى متّصف به آن صفات است و آن صفات هشت است :
[ صفت اوّل ]
اينكه خداى تعالى قادر و مختار است . و قادر را بر دو معنى اطلاق مىكنند :
[ وجه اوّل - ] بر كسى كه قدرت و توانائى بر امور داشته باشد ، به نحوى كه متمكّن از كردن و نكردن ، هر دو باشد . يعنى : اگر خواسته باشد آن امور را بكند و اگر نخواسته باشد نكند . پس اگر متمكّن از كردن و نكردن هر دو نباشد ، بلكه بر سبيل اضطرار و الجاء ، آن فعل را بكند يا نكند ، او را قادر نمىگويند بلكه او را مضطرّ مىگويند . مثلا : مىگويند زيد قادر است بر چيزى نوشتن به اعتبار اينكه مىگويند زيد متمكّن است از چيزى نوشتن و ننوشتن ، هر دو . يعنى : اگر خواسته باشد مىتواند بنويسد و اگر هم خواسته باشد مىتواند ننويسد . نمىگويند آتش قادر است بر سوزانيدن زيرا كه آتش متمكّن نيست از اينكه هر وقت خواسته باشد