كه هر كس گربه را بفروشد ، بايد قيمت آن را تصدّق كند . و اين سخن دليلى ندارد .
چهارم - از خريدوفروش حرام و باطل - : خريدوفروش چيزى است كه مقصود از او عمل كردن فعل حرام باشد ،
مثل آلات ساز ، از قبيل « طنبور » و « چهار تار » و « دوتار » و « سرنا » و « كرنا » و غير اينها . و مثل فروختن آلات قمار ، مانند « شطرنج » و غير اينها . و مثل فروختن انگور به كسى از براى آنكه شراب از او بگيرد و فروختن چوب از براى آنكه بت بتراشند و فروختن جامه از براى آنكه بر روى بت اندازند .
و بعضى از علماء بر آنند كه حرام است فروختن انگور به هر كه شغل او شراب گرفتن است و فروختن چوب به هر كه شغل او بت تراشيدن است و اگر چه به اين قصد نفروشد . و بعضى بر آنند كه در اين صورت مكروه است « 1 » و حرام نيست .
و همچنين جايز نيست اجاره دادن و فروختن خانه يا دكّان يا غير اينها از مساكن ، از براى اينكه در آنجا فعل حرام بجا آورند « 2 » ، مثل اينكه در آنجا شراب بگيرند ، يا اينكه فواحش را در آنجا بنشانند كه عمل نامشروع بكنند .
و هرگاه يهودى يا نصرانى خانهاى اجاره كنند از مسلمانى از براى فروختن شراب يا گرفتن او « 3 » در آنجا ، آن اجاره حرام است و صورت شرع ندارد ، امّا هرگاه به اين قصد اجاره نكند ، بلكه اجاره كند كه در آنجا بنشيند و بعد از آن اراده كند كه در آنجا شراب بفروشد به پنهانى ، مسلمان را نمىرسد كه او را منع كند .
و همچنين حرام است فروختن سلاح به دشمنان دين در حالت حرب ، يا در وقتى كه اراده داشته باشند كه با مسلمانان جنگ كنند . امّا هرگاه ارادهء جنگ با مسلمانان نداشته باشند ، بلكه با ايشان در مقام صلح باشند ، خريدوفروش سلاح به ايشان جايز خواهد بود .
هامش
( 1 ) . طباطبايى ، حائرى : و اگر چه حرمت معلوم نيست ، لكن احتياط ترك نشود .
( 2 ) . حائرى : بلكه به كسى كه فعل حرام را مىداند بجا مىآورد ، اگر چه به داعى بجا آوردن آن فعل نباشد ، على الاحوط .
( 3 ) . ب : + « را » .