برود به پيش او و وكيل او شود كه متاع او را به قيمت گران بفروشد « 1 » .
و بعضى اين را حرام مىدانند ، و اظهر كراهت است .
و مخفى نيست كه كراهت در صورتى است كه آن شخص كه متاع را به شهر آورده است نرخ آن متاع را نداند كه در اين شهر چه نحو است ، كه اگر نرخ آن متاع را داند ، وكالت شخص شهرى از براى او مكروه نخواهد بود . و اگر شخصى كه متاع مىآورد از اهل شهر ديگر هم باشد ، ظاهرا اين حكم [ را ] دارد و اگر متاع به دهى ديگر هم ببرد ، ظاهرا اين حكم [ را ] دارد .
[ اقسام تجارت حرام : ]
امّا تجارت حرام در يازده موضع است :
اول : حرام است خريد و فروخت چيزهايى كه نجس است و انتفاع از آنها نمىتوان برد .
و اين پنج نوع است :
[ قسم ] اول : شرابها
؛ مثل خمر كه شرابى است كه از انگور مىگيرند و نبيذ كه شرابى است كه از خرما مىگيرند و فقّاع كه شرابى است كه از شيرهء جو مىگيرند و غير از اين ، از اقسام شرابها كه مستكننده است و خوردن آنها حرام است .
قسم دوم : ميته است ،
يعنى هر حيوان مرده حرام است خريد و فروخت او ؛ خواه اصل آن حيوان حلال گوشت باشد ، يا حرام گوشت و خواه پاك باشد ، يا نجس .
و همچنان كه حرام است خريد و فروخت مجموع مرده ، همچنين حرام است خريدوفروش بعضى از اجزاى آن كه حيات در آن حلول كرده باشد ، مثل سر او ، يا دست او ، يا دنبهء او ، يا پيهء او ، يا قدرى از گوشت او .
و اگر بعضى از اعضاى حيوان زنده را كه حيات در آنها حلول كرده باشد ببرند ، اين اعضاى بريده هم حكم مرده دارد ، و اگر چه آن حيوان نمرده باشد .
هامش
( 1 ) . صدر ، حائرى : تقييد به گران فروختن معلوم نيست و همچنين به ندانستن قيمت شهر ، بل حكم كراهت على الاطلاق ( ب : على إطلاقه ) نيز معلوم نيست .