متفكرانند ، ولى به « اتباع اردبيلى » مشهورند . » « 1 »
بررسى حديقة الشيعة « 2 »
با حاكميت سلسلهء صفويه در اوايل قرن دهم هجرى در ايران و اعلام شيعه به عنوان مذهب رسمى كشور ، دانشمندان با استفاده از شرايط جديد براى شناساندن و رواج هرچه بهتر و بيشتر مكتب تشيع با همتى بلند به احياء و تأليف و ترجمهء آثار شيعه به زبان فارسى پرداختند و در دسترس همگان قرار دادند . يكى از دانشمندانى كه در اين خصوص احساس مسئوليت كرد و مباحث دينى را با قلمى ساده و سليس نوشت ، محقق اردبيلى ( م 993 ه . ق ) است . اين عالم وارسته كتاب اصول الدين يا اثبات واجب ، رسالهء صلاتيه و صوميه ، مناسك حج « 3 » و رسالهاى در امامت « 4 » را به زبان فارسى نگاشته است .
كتاب ديگرى كه به زبان فارسى و به ايشان منسوب است ، حديقة الشيعة مىباشد .
اين كتاب از همان سالهاى تأليف از ميان كتابهاى فارسى كه در امامت و فضائل ائمه عليهم السّلام نگارش يافته ، از شهرت و مقبوليت خاص و بسزايى برخوردار گشته و نسخههاى خطى فراوانى از آن در كتابخانه موجود است و در فهرستها با عنوانهاى حديقة الشيعة فى تفصيل احوال النبى و الأئمة عليهم السلام ، حديقة الشيعة فى اصول الدين « 5 » و زبدة
هامش
( 1 ) - فصلنامه « فقه اهل بيت عليهم السّلام » ، سال دوم ، شماره پنجم ، ص 125
( 2 ) - اين جانب دربارهء حديقة الشيعة سه مقاله تحت عنوانهاى « پيرامون حديقة الشيعة » ، « مقايسه حديقة الشيعة با كاشف الحق و تفاوتهاى آن دو » و « بررسى ده دليل شاه محمد دارابى شيرازى عليه حديقة الشيعة » جهت كنگرهء مقدس اردبيلى نوشتهام كه در اينجا خلاصهاى از آنها را ارائه مىدهيم ، براى توضيح بيشتر لازم است به آن مقالات مراجعه شود .
( 3 ) - نسخههاى خطى اين چهار رساله موجود و توسط كنگرهء مقدس اردبيلى به چاپ رسيد .
( 4 ) - « رياض العلماء » ، ج 1 ، ص 57
( 5 ) - « كشف الحجب » ، اعجاز حسين ، ص 194