نمود .
آيه چهارم آيه با سعادت
قُلْ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى
« 1 » است كه احمد حنبل در « مسند » خود « 2 » و ثعلبى در تفسيرش « 3 » و در صحيحين « 4 » و غيرها ذكر نمودهاند كه ابن عباس - رضى اللّه عنه - گفت كه چون آيه نازل شد اصحاب پرسيدند كه « يا رسول اللّه ، من قرابتك الذين وجبت علينا مودتهم ؟ » ؛ يعنى كيستند آن خويشان تو كه حق تعالى دوست داشتن و محبت ايشان را بر ما واجب گردانيده ؟ حضرت رسالت پناه صلّى اللّه عليه و آله در جواب فرمودند كه على و فاطمه و ابناهما ؛ يعنى على و فاطمه و دو پسر ايشان . هرگاه مودت و محبت ايشان حسب الامر الهى واجب باشد اطاعت و فرمانبردارى ايشان نيز واجب خواهد بود و معنى اين آيه با هدايت - و اللّه يعلم - آنكه يا محمّد بگو به امت خود كه مرا در امر رسالت و تحمل مشقتها و محنتها و عداوتهاى قريش و ترك وطن و مرتكب جنگها و حربها شدن و از اجلاف عرب و ادانى آن قوم ، تعب و آزار كشيدن و تهمت زده سحر و كهانت بودن از شما ، هيچ اميدوارى اجر و عوضى و متوقع نفعى و فايدهاى نيستم مگر يك چيز كه آن در برابر تمام امور مذكوره تواند بود و از شما به همان يك چيز راضيم و گويا علّت تامهء نبوت و بعثت همان است و آن محبت و مودت اهل بيت است و چون اقلّ مرتبهء دوستى ، طلب رضاى ايشان و فرمانبردارى امر و نهى و حجت دانستن قول و فعل ايشان و مقدم داشتن متابعت ايشان بر متابعت غير است و عداوت و دورى گزيدن و مخالفت مخالفان ايشان است و حق سبحانه و تعالى در اين آيه اشاره به اطاعت و فرمانبردارى ايشان نموده و تفسير از آن ، محبت به امامت شده ، چنانچه از اطاعت غير ، به بغض و عداوت . و ظاهر است كه ميانهء دو شخص محبت
هامش
( 1 ) . سوره شورى ، آيه 23 .
( 2 ) . فضائل الصحابة احمد حنبل ج 2 / 669 ، نهج الحق ص 175 از مسند حنبل نقل كرده است .
( 3 ) . تفسير ثعلبى ج 4 / ورق 328 / ب [ نقل از « النور المشتعل » ص 211 . ]
( 4 ) . نهج الحق ص 175 از « صحيحين » نقل كرده است .