علمى داشت و طالبان علم و پژوهشگران را به سوى خود مىكشيد وجود او باعث بوجود آمدن محققين ، متفكرين ، نويسندگان ، مدرسين و . . . بيشمارى گرديد به طوريكه بسيارى از چهرههاى بزرگ و محورهاى علمى در ساير حوزهها و در اقصى بلاد شيعهنشين پرورش يافتگان حوزه علميه نجف هستند . « 1 »
مولى عبد اللّه شوشترى از بزرگترين علماى شيعه كه در تربيت فقها ، محدثين و گسترش و عمق بخشيدن به حوزه علميه اصفهان نقش اساسى داشته و بزرگانى همچون ملا محمد تقى مجلسى را پرورش داده ، صاحب مدارك و صاحب معالم ، قاضى شهيد ( سيد ضياء الدين نور اللّه معروف به صاحب مجالس المؤمنين و شهيد ثالث ( 956 - 1019 ه ق ) و امير فضل اللّه استرآبادى و عده ديگر از محضر مقدس اردبيلى به مقام استادى و اجتهاد نائل شدهاند . « 2 »
مرحوم شيخ مرتضى انصارى ( 1281 - 1214 ه ق ) كه از اعلم علما و بهترين مربى فقها مىباشد در « مكاسب » كه از كتابهاى درسى اعلام عظام بوده و هست از نظرات محقق اردبيلى بسيار استفاده كرده است . « 3 »
حوزه علميّه اصفهان
در طول تاريخ درخشان اصفهان كه از شهرهاى مهم ايران است اولين دوره رونق حوزه علميه آن زمان شيخ اسماعيل طالقانى معروف به صاحب بن عباد ( 326 - 385 ه ق ) يكى از ادباى بزرگ و وزراى فضل دوست ( زمان آل بويه ) بود كه حوزه علمى شيعى با ويژگيهاى مناسب همراه با نوعى تقيه تشكيل داد « 4 »
هامش
( 1 ) . آشنايى با حوزههاى علميه شيعه ، ص 282 .
( 2 ) . علماى بزرگ شيعه از كلينى تا خمينى ، م جرفادقانى ص 107 .
( 3 ) . مقدس اردبيلى تنديس پارسايى ، ص 36 .
( 4 ) . آشنايى با حوزههاى علميه شيعه در طول تاريخ ، ج 1 ، ص 366 .